انواع ترک خوردگی های بتن

انواع ترک خوردگی های بتن
9488

انواع ترک خوردگی های بتن

ترک مثل خوردگی آرماتورها دلیل اصلی تخریب بتن نیست. بلکه نشانه ای از تخریب بتن به علت سایر عوامل مخرب است. همه بتن هایی که با سیمان پرتلند ساخته می شوند درجه ای از جمع شدگی را در هنگام هیدراتاسیون متحمل می شوند. این انقباض جمع شدگی های خشکی را تولید کرده و ترک های ناشی از جمع شدگی را پدید می آورد که تا حدی به الگوی دایره ای شبیه هستند   . این ترک ها به ندرت به عمق بتن گسترش یافته و می توانند به طور کلی نادیده گرفته شوند.

ترکهای جمع شدگی پلاستیک، زمانی رخ می دهند که بتن تازه در وضعیت خمیری ، در معرض تبخیر زیاد، آب خود را از دست می دهد..

ترک های جمع شدگی پلاستیک معمولا تا حدی عمیق تر از ترکهای خشک و ترکهای ناشی از جمع شدگی در حین کیورینک بتن می باشند.

 

ترکهای گرمایی در اثر انقباض و انبساط بتن در اثر تغییر دمای محیط بوجود می آیند. ضریب طولی انبساط گرمایی بتن در حدود 5/5 میلیونیم اینچ بر درجه فارنهایت است. این می تواند باعث شود تا بتن به اندازه 5 درصد یک فوت به ازای هر 80 درجه فارنهایت تغییر طولی داشته باشد.

اگر هنگام طراحی به اندازه ی کافی درز برای وفق دادن بتن با این تغیر اندازه در سازه های بتنی تعبیه نشده باشد، بتن به سادگی از محلهایی که لازم بود درز انبساطی لحاظ شود ترک می خورد. این نوع ترک ها عموما بصورت کامل در درون جسم بتن گسترش یافته و محلی برای نشت آب به درون سازه ی بتنی ایجاد می کنند. ترک های حرارتی همچنین می توانند در اثر دمای بالای هیدراتاسیون سیمان پرتلند در هنگام کیورینگ ایجاد شوند. در چنین بتن هایی مادامی که افزایش حرارت وجود دارد ، دمای داخلی و سختی افزایش می یابد. انقباض ثانویه نیز زمانی رخ می دهد که سازه رو به سرد شدن رفته و در اثر تنش کششی داخلی در سراسر نقاط تکیه گاهی ترک ایجاد می گردد.

کمبود نقاط تکیه گاهی یکی دیگر از علل شایع ترک خوردگی در سازه های بتنی است. تنش کششی بتن معمولا بین 200 تا 300 psi  است. پی موجود سازه به راحتی می تواند شرایط جابجایی را هرجا که تنش کششی از این میزان تجاوز کرده به وجود آورد و در نتیجه منجر به ایجاد ترک گردد.

 

ترک های بتن همانگونه که در بخشهای پیش مورد بحث قرار گرفت ، در اثر واکنش سنگدانه های قلیایی بتن ، حمله سولفاتی و تاثیرات سیکل ذوب و انجماد نیز ایجاد میشوند. این ترک ها در سازه در اثر بارگذاری بیش از حد سازه نیز اتفاق می افتند که در بخش آینده به آن خواهیم پرداخت.

تعمیرات موفق بر روی ترکهای سازه ی بتنی اغلب به سختی حاصل می گردد. گاهی بهتر است به برخی از انواع ترک های بتن نپرداخت تا با روش اشتباه و پر نقص دست به تعمیرشان زد.  انتخاب روش ترمیمی برای ترک ها به علل پیدایش آنان بستگی دارد. ابتدا باید تعیین کرد که ترکها زنده هستند یا مرده ، به صورت گردشی باز و بسته هستند یا گسترش یابنده با دامنه ی وسیع می باشند. تعمیرات سازه ای در این نوع معمولا بسار پیچیده و اغلب بی اثر هستند. چنین ترک هایی به سهولت و به سرعت بر روی مواد تعمیری یا در مجاورت بتن تعمیری باز تولید می شوند. به همین دلیل و پیش از هر تلاشی برای تعمیر بتن لازم است تا " ترک سنجی" به منظور مونیتور و نظارت بر روی ترک های سازه نصب شود .

این ابزار باید اطلاعاتی در مورد نوع ترک ، باز و بسته شدن دوره ای ، و اینکه سیکل آن روزانه یا فصلی است و اینکه به علت تغییرات دمایی هست یا نیست  و یا اینکه ترک از نوع پیشرونده و وسیع شونده است و به علت شرایط فونداسیون و یا بارگذاری است، به ما بدهد. مجددا اشاره می شود هر تلاشی برای تعمیر تنها هنگامی باید صورت گیرد که علل رفتار ترکها شناسایی شده باشد.

اگر تشخیص داده شد ترک اصطلاحا "مرده" یا به عبارتی ایستا است، تزریق رزین اپوکسی می تواند برای یکپارچه ساختن سازه ای بتن استفاده شود.(بخش 34) و اگر هدف از ترمیم ، آب بند ساختن نشتی سازه است پیشنهاد می شود که ترمیم به صورت کامل با تزریق رزین پلی یورتان انجام پذیرد.

تزریق رزین اپوکسی در برخی موارد که حجم نشت آب سازه کم باشد ، برای آب بندی استفاده شده و یا جهت چسباندن مجدد ترک های اعضای سازه ی بتنی بکار می رود.

رزین اپوکسی پس از تزریق به ماده ای سخت اما شکننده و ترد که نسبت به حرکت احتمالی ترک ها مقاومتی ندارد بدل می شود ، در عوض رزین پلی یورتان انعطاف پذیر بوده و مقاومت کششی پایینی داشته و به فومی بدون منفذ بدل شده که برای رفع نشت و آببندی سازه های بتنی اثر بخش است، اما نمی توان به صورت نرمال برای تعمیرات اساسی از آن استفاده نمود.( برخی رزین های دو جزئی پلی یورتان وجود دارند که پس از تزریق صلب و انعطاف پذیر شده و برای این گونه تعمیرات مفید خواهند بود ).

این گونه فوم های انعطاف پذیر می توانند  300 تا 400 درصد ازدیاد طول در اثر حرکات ترک ها را تجربه کنند. این نامتداول نیست که بتن آسیب دیده ای یافت شود که ترک های آن در اثر علل اولیه آسیب بتن ایجاد نشده باشد.

اگر عمق برداشت بتن آسیب دیده و فرسوده به اندازه ی مورد لازم زیر عمق و دامنه ی گسترش ترکهای موجود نباشد، باید انتظار داشت سرانجام ترک جدیدی از میان مواد تعمیری استفاده شده، نمایان شود.. باز تولید این چنین ترک ها را می توان در پوشش های ترمیمی پیوندی در عرشه ی پل ها ، سرریز ها و کانال های آب می توان مشاهده کرد . اگر ترک های مجدد تحمل ناپذیر باشند باید روش تعمیر جداگانه ای برای هر یک از اجزای سازه و نه بر اساس اتصال به بتن قدیمی موجود در نظر گرفت.

 

 

 

انواع ترک ها در بتن

یک) ترکهای انقباض.

دو) ترکهای مویی ناشی از جمع شدگی خمیری بتن.

سه) ترکهای جابجایی قالب.

چهار) ترکهای آرماتور فولادی.

پنج) ترکهای آرماتور فولادی زنگ زده.

شش) ترکهای گسیختگی ورق بستر.

 

ترکهای انقباض؛

ترکهای انقباض یا تکیدگی بتن در اثر از دست دادن آب وقتیکه درخشندگی آب از سطح بتن محو و از بین میرود شکل گیری و ظاهر می شوند. این ترکها معمولا درهم و مستقیم هستند.

 

ترکهای موئی ناشی از جمع شدگی خمیری بتن؛

این ترکها عریض تر از ترکهای انقباض بتن هستند و اغلب سرتاسر عمق بتن ادامه می یابند. این ترکها بیشتر اوقات در روزهای بادی و خشک اتفاق می افتند، موازی یکدیگر ظاهر می شوند و عمود بر باد هستند. این ترکهای بتن بوسیله تبخیر آب از سطح بتن بوجود می آیند و بایستی سریعا بمحض اینکه آمد و شد سطحی اجازه می دهد کاملا ترمیم گردند. اسپری ریز از شیلنگ باغ، اگر به این ترکها اعمال شود همچنانکه روی سطح ظاهر می شوند، یا ترکها را می بندد یا حداقل نفوذ آنها را کاهش می دهد.

 

ترکهای جابجائی قالب؛

هر جابجائی قالب بعلت انبساط چوبی یا سست شدن میخ ها یا گره ها می تواند باعث این ترکها شوند. این ترکها روزنه دیگری است برای وارد شدن رطوبت به داخل بتن و پوسیدگی و تخریب آنرا تسریع می کند، بعضی اوقات این ترکها نزدیک قالب و در سایر مواقع دورتر می باشند.

 

ترکهای آرماتور فولادی؛

وقتیکه بتن بر روی آرماتور فولادی نشست می کند، ترکها می توانند بر روی سطح بتن بالای میلگرد نمایان شوند. این ترکها می توانند بوسیله قرار دادن میلگرد در حداقل 40 میلیمتر پائین تر از سطح و بوسیله حفظ اسلامپ پایین مناسب برطرف شود.

 

ترکهای آرماتور فولادی زنگ زده؛

آرماتور فولادی زنگ زده ترکهای سطحی را بوجود آورده و افزایش می دهد. این ترکها اجازه می دهند که رطوبت وارد بتن شود، زنگ زدگی بیشتر ایجاد شود و پوسیدگی داخلی بتن گسترش یابد، مگر اینکه تعمیر شوند.

 

ترکهای گسیختگی ورق بستر؛

گسیختگی ورق بستر روسازی شده، یا بستر کم کوبیده شده، اجازه می دهد که بتن جابجا شود با آنکه خمیر سیمان در حال سخت شدن است این ترکها ایجاد می شوند.

 

 

مجموعه کلینیک فنی و تخصصی بتن ایران ، در راستای اهداف علمی ، مهندسی و تجاری خود سعی نموده بستری کارآمد و در حد توان شایسته مهندسین و دانشجویان عزیز فراهم آورد. در این سایت سعی می گردد تا به مطالب ضروری و کاربردی صنعت بتن کشور از نظر اجرایی و آکادمیک روز پرداخته شود. امید است با توجه به تلاش های صورت گرفته موثر واقع گردد. ثبت نظرات کاربران عزیز در سایت می تواند این مجموعه را در تحقق اهداف یاری نماید. همچنین شما می توانید برای مشاوره خدمات و محصولات ، دریافت مشخصات فنی محصولات و رزومه توانمندی ها ، با بخش مهندسی و یا بازرگانی مجموعه کلینیک فنی و تخصصی بتن ایران ( 44618462-44618379 09120916272 ) تماس حاصل فرماید.