مشاور و تولید کننده محصولات افزودنی و قطعات جانبی بتن _ ارائه دهنده خدمات فنی و مهندسی بتن

Produce & Repconsultant, producer of concrete products providing engineering and technical services

فوق روان کننده بتن با خواص حفظ اسلامپ بالا DEZOBUILD R-4410

DEZOBUILD R-4410

فوق روان کننده بتن با خواص حفظ اسلامپ بالا ( ابر روانساز بتن بر پالهی پلی کربوکسیلات بتن ، فوق کاهنده آب بتن )

شرح  :

DEZOBUILD R-4410 ، فوق روان کننده ای از  نسل سوم بر پایه پلی کربوکسیلات های اصلاح شده می باشد.. این محصول با خواص حفظ اسلامپ بتن در زمان طولانی و تاخیری 2 تا 6 ساعت طراحی گردیده است.

 

نحوه اثرگذاری :

DEZOBUILD R-4410 دارای مکانیسم اثر گذاری به دو صورت به شرح ذیل می باشد :

  • ایجاد غشاء بر روی سطح ذرات سیمان نموده و ممانعت فضایی ناشی از ضخامت لایه جذب شده ، از تجمع ذرات سیمان جلوگیری می کند.
  • ایجاد نیروی دافعه بین ذرات سیمان ناشی از جذب ذرات پلیمر و تشکیل بارهای همنام .

 

اثر بر روی حفظ کارایی بتن :

  • بتن اصلاح شده با فوق روان کننده DEZOBUILD R-4410 کارایی خود را در حدود 2 تا 6 ساعت در دمای 20 درجه سانتیگراد ( دمای داخلی بتن ) حفظ می نماید.
  • مدت زمان حفظ کارآیی نه تنها به دمای بتن بستگی دارد، بلکه به نوع سیمان، دانه بندی ، نحوه جابجایی و مقدار افزودنی نیز بستگی دارد.

 

کاربرد و موارد استفاده :

  • بتن ریزی به روش ترمی
  • بتن با حمل طولانی
  • بتن ریزی در شرایط آب و هوایی گرم
  • مناسب جهت بتن با سیمان های با افت اسلامپ بالا
  • بتن ریزی در مسیر و پمپاژ طولانی در آب و هوای گرم و معتدل
  • ساخت بتن های فوق روان همراه با میکروسیلیس ، خاکستر بادی و سرباره

 

مزایای DEZOBUILD R-4410     :

  • عدم ایجاد آب انداختگی و جداشدگی با افزایش روانی
  • تولید بتن با اسلامپ تاخیری 2 تا 6 ساعت ، بدون افت مقاومت، قابل استفاده در شرایط آب وهوایی گرم و معتدل
  • کاهش ترک های ناشی از جمع شدگی
  • کاهش نفوذپذیری در مقابل آب، کلراید و سولفات بدلیل کاهش شدید نسبت آب به سیمان
  • افزایش مقاومت سایشی و دوام بتن در مقابل سیکل های یخ و ذوب بدلیل کاهش نسبت آب به سیمان
  • حفظ کارایی در طول زمان و جلوگیری از ایجاد درز سرد در فواصل بتن ریزی
  • بهبود و تسهیل عملیات پمپاژ و تراکم
  • DEZOBUILD R-4410 جهت تولید بتن با کارایی بالا و توان حفظ اسلامپ در زمان طولانی طراحی گردیده است. این محصول کاهش در مقاومت های سنین اولیه داشته که در سنین 7 تا 28 روز عامل افزایش مقاومت فشاری نسبت به بتن شاهد می شود.
  • کاهش میزان مصرف در مقایسه با افزودنی های پلی کربوکسیلات معمولی

 

مطابقت با استاندارد :

  • ASTM C494 TYPE G
  • EN 934-2-TABLE 11.1/11.2
  • ISIRI 2930 –TABLE 12.13

 

خصوصيات فيزيكي و شيميايي :

ترکیبات شیمیایی

کوپلیمرهای اصلاح شده پلی کربوکسیلیک اسید+ دیرگیر کننده بتن

رنگ

قهوه ای تیره

طبیعت یونی

آنیونی

حالت فیزیکی

مایع

کلراید ( PPM )

حداکثر 500

وزن مخصوص ( کیلوگرم بر لیتر ) در دمای 20 درجه سانتیگراد

0.02+- 1.1

 

 

میزان مصرف  :

  • DEZOBUILD R-4410 قابل استفاده به میزان 0.5 تا 1.5 درصد نسبت به وزن ترکیبات سیمانی می باشد.
  • میزان مصرف با توجه به طرح اختلاط و خصوصیات مورد نیاز تعیین می شود.
  • پیشنهاد می شود جهت تعیین میزان مصرف DEZOBUILD R-4410 و تاثیر آن بر روی خواص بتن تازه و سخت شده مانند کارایی ، حفظ کارایی ، گیرش و مقاومت های اولیه و نهایی تست هایی در محل کارگاه و با مصالح و شرایط موجود انجام شود.

 

روش استفاده :

  • آماده مصرف و با هر نسبتی با آب مخلوط می شود.
  • هم زمان با آب اختلاط به میکسر میتوان اضافه کرد.
  • به طور مستقیم به سیمان و ترکیبات خشک افزوده نشود.
  • در پایان عمل اختلاط میتوان به میکسر بچینگ و یا به داخل تراک میکسر افزود. در این حالت به ازاء هر مترمکعب یک دقیقه اختلاط با دور تند انجام شود.

 

سازگاری با ترکیبات سیمان :

مناسب برای استفاده با انواع سیمان و یا ترکیبات جایگزین سیمانی از جمله : خاکستر بادی میکروسیلیس و سرباره می باشد.

 

سازگاری با افزودنی های دیگر :

  • با سایر افزودنی ها از پیش مخلوط یا مصرف نشود مگر آنکه تولید کننده مجاز بداند.
  • توصیه می شود که در چنین شرایطی با واحد فنی شرکت رایحه بتن سبز ( کلینیک فنی و تخصصی بتن ایران ) مشورت شود.

 

بسته بندی :

DEZOBUILD R-4410 در گالن های 20 ، بشکه های 220 و مخازن 1100 کیلوگرمی عرضه می گردد.

 

انبار داري :

توصیه می شود که انباداری در دمای 5 تا 40 درجه سانتیگراد به دور از تابش مستقیم آفتاب باشد. در صورت یخ زدگی دمای مواد را بالا آورده تا ذوب شود و سپس توسط یک میکسر مخلوط شود.

 

عمر نگهداري :

در صورت حفظ و نگهداری در شرایط مناسب پیشنهادی و در بسته بندی اولیه تا 12 ماه قابل نگهداری می باشد.

 

ایمنی :

DEZOBUILD R-4410 ماده ای کم ضرر می باشد. در شرایط عادی آسیبی به پوست نمی رساند. اما به عنوان یک ترکیب شیمیایی و رعایت موارد احتیاطی برای جلوگیری از تماس با پوست و با چشم از دستکش های محافظ و عینکاستفاده شود و یا پس از تماس مستقیم با پوست و یا چشم با آب شسته شود.

 

خدمات فني :

بخش فني شرکت رایحه بتن سبز ( کلینیک فنی و تخصصی بتن ایران ) در جهت ارائه مشاوره فنی مربوط به بتن و بتن ریزی و نحوه استفاده صحیح از مواد خود در کارگاه آماده همکاری و انجام خدمات می باشد.

 

 

تاریخ: 1397/2/24
بازدید: 44

افزودنی دیرگیر کننده بتن ( کندگیر کننده بتن ) DEZOCRETE 520 R

DEZOCRETE 520 R

افزودنی دیرگیر کننده بتن ( کندگیر کننده بتن )

شرح :

DEZOCRETE 520 R ، افزودنی دیرگیر کننده با خواص ضعیف روان کنندگی است. این محصول با ایجاد تاخیر کنترل شده در گیرش ملات و بتن و جلوگیری از سفت شدگی آن سبب سهولت بتن ریزی و پرداخت سطح آن می گردد.

 

نحوه اثرگذاری :

DEZOCRETE 520 R موجب کاهش سرعت واکنش آب و سیمان ، از طریق اثرگذاری بر رشد محصولات هیدراتاسیون و کاهش نرخ نفوذ آب به ذرات سیمان می شود.

علاوه بر مقدار مصرف DEZOCRETE 520 R ، زمان گیرش وابسته به نوع سیمان ، نسبت آب به سیمان و دما نیز می باشد.

سیمان های با مقدار C3A و قلیایی کم ، در مقایسه با سیمان های دارای مقادیر بالای این ترکیبات ، آسانتر دیرگیر می شوند. در سیمان های با C3A کمتر مقادیر کمتری از افزودنی جذب شده که در نتیجه مقادیر دیرگیر بیشتری در مخلوط جهت تاثیرگذاری و تاخیر در گیرش هیدراتاسیون C3S باقی می ماند.

 

کاربرد و موارد استفاده :

  • بتن معماری ، بتن مسلح ، بتن پمپی ، بتن حجیم ، بتن غلطکی، بتن ریزی در هوای گرم ، بتن با حمل طولانی
  • DEZOCRETE 520 R به عنوان یک دیرگیر کننده زمان گیرش، کارایی بتن را در طول زمان بتن ریزی در شرایط آب و هوایی گرم و حمل طولانی حفظ می کند. به همین دلیل درزهای سرد ناشی از فواصل در بتن ریزی به حداقل می رسد.

 

مزایای مصرف  DEZOCRETE 520 R  :

  • تاخیر کنترل شده در گیرش
  • بهبود پرداخت پذیری
  • بهبود کارایی
  • کاهش ترک های ناشی از جمع شدگی
  • افزایش مقاومت نهایی
  • کنترل حرارت ناشی از هیدراتاسیون

 

مطابقت با استاندارد :

  • ASTM C494 TYPE B
  • EN 934-2-TABLE 8
  • ISIRI 2930 –TABLE 9

 

خصوصيات فيزيكي و شيميايي :

رنگ

زرد

طبیعت یونی

آنیونی

حالت فیزیکی

مایع

PH

1+- 8

کلراید ( PPM )

حداکثر 500

وزن مخصوص ( کیلوگرم بر لیتر ) در دمای 20 درجه سانتیگراد

0.02+- 1.18

 

 

عملکرد :

EXPERIMENTAL RESULT 1

COMPRESSIVE STRENGTH ( Kg/Cm2 )

INITTAL SETTING TIME

ADMIXTURE

28 DAY

7 DAY

1 DAY

T + 8.00 H

DEZOCRETE 520 R

610

440

10

530

400

76

T

REFERENCE

 

 

DOSAGE

SAND

CEMENT

W/C

MIX DESIGN

0.3 %

EN 196

C3A< 4%

0.5

 

 

 

EXPERIMENTAL RESULT 2

COMPRESSIVE STRENGTH ( Kg/Cm2 )

INITTAL SETTING TIME

ADMIXTURE

28 DAY

7 DAY

1 DAY

T + 8.00 H

DEZOCRETE 520 R

580

430

40

450

380

100

T

REFERENCE

 

 

DOSAGE

SAND

CEMENT

W/C

MIX DESIGN

0.4 %

EN 196

C3A< 4%

0.5

 

 

میزان مصرف  :

  • DEZOCRETE 520 R قابل استفاده به میزان 0.2 تا 0.6 درصد نسبت به وزن ترکیبات سیمانی می باشد.
  • میزان مصرف با توجه به طرح اختلاط و خصوصیات مورد نیاز تعیین می شود.
  • پیشنهاد می شود جهت تعیین میزان مصرف DEZOCRETE 520 R و تاثیر آن بر روی خواص بتن تازه و سخت شده مانند کارایی ، حفظ کارایی ، گیرش و مقاومت های اولیه و نهایی تست هایی در محل کارگاه و با مصالح و شرایط موجود انجام شود.

 

روش استفاده :

  • آماده مصرف و با هر نسبتی با آب مخلوط می شود.
  • هم زمان با آب اختلاط به میکسر میتوان اضافه کرد.
  • به طور مستقیم به سیمان و ترکیبات خشک افزوده نشود.
  • DEZOCRETE 520 R را در پایان عمل اختلاط میتوان به میکسر بچینگ و یا به داخل تراک میکسر افزود. در این حالت به ازاء هر مترمکعب یک دقیقه اختلاط با دور تند انجام شود.

سازگاری با ترکیبات سیمانی :

مناسب برای استفاده با انواع سیمان و یا ترکیبات جایگزین سیمانی از جمله : خاکستر بادی میکروسیلیس و سرباره می باشد.

 

سازگاری با افزودنی های دیگر :

  • با سایر افزودنی ها از پیش مخلوط یا مصرف نشود مگر آنکه تولید کننده مجاز بداند.
  • توصیه می شود که در چنین شرایطی با واحد فنی شرکت رایحه بتن سبز ( کلینیک فنی و تخصصی بتن ایران ) مشورت شود.

 

بسته بندی :

DEZOCRETE 520 R در گالن های 20 ، بشکه های 220 و مخازن 1100 کیلوگرمی عرضه می گردد.

 

انبار داري :

توصیه می شود که انباداری در دمای 5 تا 40 درجه سانتیگراد به دور از تابش مستقیم آفتاب باشد. در صورت یخ زدگی دمای مواد را بالا آورده تا ذوب شود و سپس توسط یک میکسر مخلوط شود.

عمر نگهداري :

در صورت حفظ و نگهداری در شرایط مناسب پیشنهادی و در بسته بندی اولیه تا 12 ماه قابل نگهداری می باشد.

 

ایمنی :

DEZOCRETE 520 R ماده ای کم ضرر می باشد. در شرایط عادی آسیبی به پوست نمی رساند. اما به عنوان یک ترکیب شیمیایی و رعایت موارد احتیاطی برای جلوگیری از تماس با پوست و با چشم از دستکش های محافظ و عینکاستفاده شود و یا پس از تماس مستقیم با پوست و یا چشم با آب شسته شود.

 

خدمات فني :

بخش فني شرکت رایحه بتن سبز ( کلینیک فنی و تخصصی بتن ایران ) در جهت ارائه مشاوره فنی مربوط به بتن و بتن ریزی و نحوه استفاده صحیح از مواد خود در کارگاه آماده همکاری و انجام خدمات می باشد.

 

 

تاریخ: 1395/11/13
بازدید: 284

افزودنی مایع آب بند کننده کریستال شونده بتن Crystal C 320

CRYSTAL C 320

افزودنی مایع آب بند کریستال شونده بتن

شرح :

CRYSTAL C 320 یک افزودنی آب بندی بر پایه الیاف و ترکلیبات کریستال شونده می باشد که با ایجاد ترکیبات کریستاله در حفرات مویینه بتن باعث آب بندی دائم بتن می گردد.

 

موارد مصرف :

·         مناسب برای اجرای همه بتن های آب بند و نفوذ ناپذیر

·         آب بندی و نفوذناپذیری بتن فونداسیون و زیرزمین ها

·         آب بندی بتن تونلها و سدها

·         اجرای بتن های آب بند پیش ساخته

·         استفاده در بتن ریزی مخازن آب و فاضلاب

·         بتن ریزی تصفیه خانه های آب و فاضلاب

·         بتن ریزی استخرهای شنا

·         بتن ریزی چاله های آسانسور

 

مزایا و ویژگیها :

·         آب بندی دائم با ایجاد نانو کریستالها در حفرات مویینه و ترک ها در طول دوره عمل آوری.

·         محافظت از بتن در برابر فشار مثت و منفی آب تا 14 بار

·         غیر سمی و امکان استفاده در مخازن آب شرب

·         عدم ایجاد محدودیت برای تنفس بتن و خروج بخارات

·         آماده سازی و استفاده آسان

·         بدون ضرر برای انسان و محیط زیست

·         عدم نیاز به هرگونه پوشش آب بند

·         مناسب برای استفاده در سازه های غوطه ور در آب

 

 

 

مشخصات فنی :

 Color

Density

pH

Mixing

Application Temperature

Transparent Brownish

1,15 kg/lt

11,5

With water

+5°C to +35°C

 

 

Workability Time

HS Code

45 minutes

3824.40.00.00.00

 

 

روش مصرف :

·         قبل مصرف تکان داده شود.

·         طرح اختلاط بتن کنترل و آماده شود با نسبت آب به سیمان کمتر از 0.55 قبل از اضافه کردن CRYSTAL C 320

·         افزودنی Crystal C 320  به میزان 2 درصد وزن سیمان مصرفی اضافه شود.

اختلاط  و اضافه کردن

·         برای بتن آماده ، Crystal C 320  می بایست به میزان 2 درصد وزن سیمان به بتن اضافه و به مدت 5 دقیقه مخلوط شود.

·         برای استفاده در کارخانه تولید بتن ، افزودنی باید به آب بتن اضافه شده و در در آخرین مرحله به بتن اضافه شود.

مدت کارآیی بتن به مدت 45 دقیقه از زمان اضافه کردن افزودنی می باشد.

 

مقدار مصرف :

برای نسبت آب به سیمان کمتر از 55 صدم ، میزان مصرف Crystal C 320 در بتن 2 درصد وزن سیمان لحاظ گردد. از نسبت آب به سیمان بیش از 55 صدم استفاده نشود. میزان کارآیی بتن پس از اضافه شدن افزودنی 45 دقیقه می باشد که این زمان بسته به شرایط دمایی محیط می تواند تغییر کند.

 

 

بسته بندی ، مدت زمان و شرایط نگهداری :

·         گالن های 30 کیلوگرم یا پالت ها 1000 کیلوگرمی.

·         12 ماه در بسته بندی اولیه و اصلی .

·         در محیط خشک و دمای 5 تا 35 درجه سانتیگراد نگهداری شود. در برابر حرارت زیاد و یخبندان محافظت گردد.

 

هشدارها و محدودیت ها :

·         نسبت آب به سیمان بیش از 55 صدم نباشد.

·         زمانی که سیمان تیپ سه به کار گرفته می گردد ،  از افزودنی دیرگیر استفاده شود.

·         ممکن است در تماس با پوست مضر باشد.

·         در برابر یخبندان و باران محافظت شود.

·         پس از اجرا و بتن ریزی تا زمان خشک شدن در برابر عوامل جوی مانند بارندگی شدید، یخبندان و وزش باد محافظت شود.

·         بهترین  دمای اجرا  5 تا 35 درجه  سانتیگراد می باشد.

 

نکات ایمنی :

از تماس با چشم و پوست خود داری شده و پس از استفاده دست های خود را شستشو دهید. در صورت تماس با چشم، پوست و یا بلعیده شدن ، سریعا به پزشک مراجعه شود و یا به بخش ایمنی دیتا شیت مراجعه گردد. درب ظرف را زمانی که استفاده نمی گردد بسته و به دور از دسترس اطفال نگهداری شود.

 

نگهداری :

مدت زمانی نگهداری ، در بسته بندی اولیه و در شرایط مناسب ، 12 ماه می باشد. در صورت نیاز به اطلاعات بیشتر با کلینیک فنی و تخصصی بتن ایران تماس حاصل نماید.

 

 

تاریخ: 1395/11/13
بازدید: 1009

افزودنی حباب زا(هوازای ) بتن Dezoair 220

 Dezoair 220

افزودنی حبازا یا هوازای بتن -  افزودنی مناسب جهت ساخت بتن با دوام و در معرض ذوب و یخ

شرح :

Dezoair 220  یک افزودنی حباب ساز است که تولید حباب های هوای بسیار پایداری می کند این حباب محکم ، ریز و نزدیک به هم هستند .

 

موارد کاربرد :

وارد کردن هوای کنترل شده در گستره وسیع در انواع بتن های :

  • طرح اختلاط معمولی
  • فاقد روانی
  • محتوی خاکستر بادی با کربن زیاد
  • محتوی مقادیر زیادی از مواد ریزدانه
  • محتوی سیمان با قلیایی زیاد
  • بتن ریزی در هوای گرم
  • زمان اختلاط طولانی

 

امتیازات :

Dezoair 220 به خصوص برای بتن هایی که به دلیل مجود مشکلاتی لازم است مقداری هوا در آنها وارد و حفظ گردد مفید است . وارد نمودن حد بهینه حباب هوا در بتن منجر به اصلاحات کیفی زیر می شود :

  • افزایش مقاومت در برابر چرخه های یخ و ذوب
  • کاهش نفوذ پذیری و در نتیجه افزایش خاصیت آب بند کنندگی
  • کاهش جداشدگی و آب انداختگی
  • بهبود روانی و کارپذیری
  • بهبود پایداری حباب های وارد شده

 

آماده بودن محلول باعث پخش بهتر آن می شود.

 Dezoair 220 با تمام بتن های حاوی افزودنی های دیگر مانند کاهنده آب ، کاهنده شدید آب ، زودگیر کننده ، متراکم کننده و دافع آب سازگاری دارد . همچنین مقدار هوای وارده توسط سیمان پرتلند با خاصیت هوازایی را افزایش می دهد. مصرف Dezoair 220 به همراه سایر افزودنی های کلینیک فنی و تخصصی بتن تشکیل ترکیب مناسبی برای تولید بتن های معمولی و سبک وزن با کیفیت عالی می دهند .

 

بسته بندی :

Dezoair 220   در گالن های 25 کیلوگرمی ، بشکه های 220 کیلویی و مخازن بزرگ عرضه می شود .

 

ویژگیها :

وزن مخصوص: 0.986 تا 1.036 گرم در سانتیمترمکب

رنگ : کهربایی یا قهوه ای کمرنگ

مقدار کلراید : کمتر از 0.1 درصد

درجه اشتعال : غیر آتشزا

درجه انجماد : -1 درجه سانتیگراد

عدد قلیایی : 7 تا 8

 

روش کاربرد :

بر طبق ACI زمانی که 2 یا چند افزودنی استفاده می شوند . بایستی به طور جداگاه به مخلوط اضافه گردند . ( به وسیله دستگاه توزیع کننده و یا دستی ) و نباید قبل از اضافه شدن بتن با یکدیگر مخلوط شوند .

برای عملکرد بهینه بهتر است ماده هواز را به ماسه نرم مرطوب اضافه نمود .Dezoair 220 را به وسیله دستگاه توزیع کننده مخصوص حباب ساز و یا یک ابزار اندازه گیری دستی که دقت مثبت و منفی 3 درصد را دارد به مخلوط اضافه نمایید.

 

 

مقادیر مصرف :

هیچ استانداری برای مقدار مصرف حباب ساز وجود ندارد . مقدار افزودنی حباب ساز مورد نیاز بایستی با انجام آزمایشهای کارگاهی معین شود . عوامل موثر عبارتند از : دما ، سیمان ، دانه بندی مصالح ، درصد .ترکیب سنگدانه ها ، اسلامپ ، روش های انتقال و پخش بتن و مصرف ریزدانه ها مانند خاکستر بادی و میکروسیلیس .

مقدار مصرف Dezoair 220 وابسته به مقدار هوای مورد نیازدر شرایط کار می باشد و در طرح آزمایشی مقادیر 60 تا 200 میلی لیتر به ازای 100 کیلوگرم سیمان به کاربرده و سپس تنظیم آن بر اساس نتایج به دست آمده انجام گیرد.

در طرح هایی که افزودنی های کاهنده آب و یا کنترل کننده گیرش حضور دارند مقدار Dezoair 220 کمتر از مقدار مورد نیاز برای بتن معمولی است .

 

منحنی فوق نشانگر اطلاعات آزمایشگاهی و کارگاهی می باشد . آزمایش ها جهت وارد کردن و حفظ حباب به مقدار دلخواه در بتن انجام گرفته اند . طرح اختلاط ها حاوی مقدار زیادی مصالح ریزدانه ، خاکستر بادی ، سیمان با قلیایی زیاد بوده و دمای بالا با اسلامپ کم ساخته شده اند.

 

انبارداری :

Dezoair 220 باید در دمای بیشتر از 2+ درجه سانتیگراد نگهداری و مصرف شود . اگر چه یخ زدگی آسیبی به این مخصول نمی زند ولی احتیاط لازم برای جلوگیری از یخ زدگی لازم است . در صورت یخ زدن آن را گرم نموده و به آرامی هم بزنید تا بازیافت کامل گردد . از هوای فشرده برای مخلوط کردن استفاده کنید .

در صورت رعایت شرایط فوق عمر مفید این محصول 12 ماه است.

 

نکات ایمنی :

Dezoair 220   محتوی هیچ ماده خطرناکی نمی باشد . برای آگاهی بیشتر به برشور ایمنی محصول مراجعه نمایید.

 

تاییدیه فنی : تمام محصولاتی که توسط شرکت کلینیک فنی و تخصصی بتن عرضه می گردد مطابق با استانداردهای کیفی بین المللی می باشد.

 

  • بر طبق استاندارد ASTM C-182  : 3 دقیقه سکون و 2 دقیقه اختلاط نهایی .
  • 13 دقیقه هم زدن آرام و 2 دقیقه اختلاط
  • تکان دادن و 2 دقیقه اختلاط

 

 

 

 

 

 

 

 افزودني‌هاي حجم ­زا یا هوا زا چیست ؟

تکيدگي يا جمع‌شدگي ناشي از خشک‌شدن[1] يک ويژگي ساختاري بتن است که در اثر از دست دادن رطوبت بتن رخ مي‌دهد. چنانچه بتن مقيد شده باشد، تکيدگي مي‌تواند منجر به پديدار شدن ترک در بتن شود. در مواردي از کارهاي اجرايي نيز بايد فضاي محصور شده‌اي کاملا با بتن، ملات يا دوغاب پر شود. از سوي ديگر براي سبک­سازي و کاهش گرماگذري و صداگذري نياز به بتن سبک و اسفنجي است. افزودني­هاي حجم­زا امکان دستيابي به بتني با جمع­شدگي جبران شده, منبسط شونده, يا سبک اسفنجي را فراهم مي­کنند.  افزودني‌هاي حجم­زا مي­توانند مانند گازسازها و کف­زاها در بتن تازه افزايش حجم پديد آورند يا مانند منبسط­کننده­ها با افزايش حجم بتن سخت‌شده در حد جبران جمع‌شدگي يا ايجاد انبساط، براي دستيابي به افزايش حجم, کاهش جرم حجمي, يا پايداري ابعادي بتن سخت شده کمک ‌کنند.

6-1 – تعريف و دسته­بندي

افزودني­هاي حجم­زا براي افزايش حجم در بتن (ملات) تازه، جبران جمع‌شدگی بتن (ملات) سخت‌شده، يا ايجاد انبساط کنترل شده در بتن (ملات) سخت‌شده به کار مي‌روند. اين افزودني‌ها به سه گروه منبسط­کننده­ها (جبران‌کننده‌هاي جمع‌شدگي)، گازسازها، و کف‌زاها دسته­بندي مي­شوند.

منبسط­کننده­ها[2] براي افزايش حجم و جبران جمع‌شدگی بتن (ملات) سخت‌شده، يا ايجاد انبساط کنترل شده در بتن (ملات) سخت‌شده به کار مي‌روند. اين افزودني‌ها بسته به مقدار مصرف مي‌توانند انبساطي در حد جبران‌ جمع‌شدگي[3] يا بيشتر پديد آورند.

گازسازها[4] با ايجاد گاز در بتن تازه براي افزايش حجم بتن, ملات, يا دوغاب تازه به منظور جلوگيري از نشست خميري و اطمينان از پر شدن فضاهاي خالي محصور مانند زير صفحه ستون­ها و اطراف پيچ­سنگ­ها (سنگ­دوز)[5] و ميل­مهارها[6] به کار مي­روند.

کف­زاها[7] با وارد کردن کف پايدار در بتن تازه موجب تخلخل زياد و کاهش جرم حجمي بتن و کاهش گرماگذري و صداگذري بتن سخت شده مي­شوند. اين مواد براي توليد بتن سبک غيرسازه­اي (بتن اسفنجي[8]) به منظور سبک­سازي و کاهش گذر گرما يا سر و صدا (عايق حرارتي و صوتي) به کار مي­روند.

6-2 –جمع­شدگي (تکيدگي) ناشي از خشک شدن بتن

6-2-1 – تعريف و پيامدهاي جمع­شدگي (تکيدگي) ناشي از خشک شدن

خمير سيمان پس از سخت شدن, در اثر از دست دادن رطوبت دچار تکيدگي (جمع­شدگي) مي­شود. اين تکيدگي به نام "تکيدگي ناشي از خشک شدن" شناخته مي­شود و بيانگر کرنش (تنجش)[9] پديد آمده به دليل از دست دادن آب (تغييرات ابعادي) در خمير سخت شده سيمان و بتن است[1]. چنانچه بتن مقيد (درگير) نباشد مي­تواند آزادانه تکيده (جمع) شود بدون آن که در آن ترکي پديدار شود. ولي از آنجا که بتن توسط قيود بيروني و دروني (مانند درگير بودن با بستر زير, اعضاي پيراموني, اعضاي متصل, و ميلگردگذاري) مقيد است در اثر تغيير حجم و تکيدگي, تنش­هاي کششي (حاصلضرب کرنش ايجادشده در ضريب کشساني[10]) در آن پديد مي­آيد و چنانچه مقدار اين تنش­ها از مقاومت کششي بتن فراتر رود, بتن ترک خواهد خورد. اين موضوع در شکل 1 نشان داده شده است[2].  

6-2-2 – تاثير روند خشک شدن

تغييرات حجم بتن در حين خشک شدن با حجم آب از دست داده آن برابر نيست. به عبارت ديگر بتن به اندازه حجم آبي که از دست مي­دهد کاهش حجم نمي­دهد[3]. چگونگي تاثير رطوبت نسبي محيط (RH) بر کاهش آب در خمير سيمان هيدراته اشباع و نيز رابطه کاهش (از دست دادن) آب با مقدار تکيدگي (جمع­شدگي) در شکل 6-2 نشان داده شده است[2]. به محض آن که رطوبت نسبي به کمتر از 100 درصد کاهش پيدا کند, آب آزاد موجود در حفرات بزرگ (بزرگتر از 50 نانومتر) به طرف بيرون حرکت مي­کند. از آنجا که آب آزاد هيچگونه پيوند فيزيکي يا شيميايي با ريزساختار محصولات آبگيري ندارد, از دست دادن آن با تکيدگي (جمع­شدگي) همراه نيست. اين موضوع با منحني "A-B" در شکل 6-2 نشان داده شده است[2]. چون بيشتر آبي که به آساني بخار مي­شود در حفره­هاي بزرگ بتن جاي دارد, بنابراين از دست دادن اوليه آب تکيدگي به دنبال ندارد يا سبب تکيدگي ناچيزي مي­شود[3]. به بيان ديگر, خمير سيمان هيدراته اشباعي که در محيطي با رطوبت نسبي اندکي کمتر از 100 درصد قرار گيرد مي­تواند مقدار چشمگيري از آب بخارشدني خود را از دست بدهد بدون آن که دچار تکيدگي (جمع­شدگي) شود [2].

پس از آن که خمير سيمان بيشتر آب آزاد خود را از دست داد, ادامه روند خشک شدن و از دست دادن آب مي­تواند به تکيدگي (جمع­شدگي) قابل ملاحظه­اي در خمير سيمان بيانجامد. اين پديده که با منحني "B-C" در شکل 6-2 نمايانده شده است, به از دست دادن آب جذب شده به سطح[11] و آب نگهداشته شده در حفره­هاي کوچک مويينه[12] نسبت داده مي­شود [2].

 

6-2-3 – مکانيزم تکيدگي ناشي از خشک شدن

باور بر اين است که سه پديده 1)کشش مويينه, 2)کاهش فشار جداکننده (دورکننده), و 3) تغييرات انرژي آزاد سطحي در مکانيزم (سازوکار) تکيدگي ناشي از خشک شدن خمير سيمان نقش دارند[4],[1]. تخلخل[13] زياد به همراه شبکه­اي از حفرات مويينه کوچک, نيروي پيوند بين مولکولي "واندروالس" چشمگير در سيليکات کلسيم هيدراته (C-S-H), و مساحت سطح زياد و ريزتخلخلي ذاتي سيليکات کلسيم هيدراته از جمله ويژگي­هاي و ماهيت خمير سيمان هيدراته هستند که در پيدايش اين پديده­ها نقش دارند [1].

6-2-3-1 – کشش (تنش) مويينه

بنا به نظريه­ي کشش مويينه[14], يکي از دلايل اصلي تکيدگي ناشي از خشک شدن بتن, کشش سطحي ايجاد شده در حفره­هاي ريز خمير سيمان است [5]. اگر چه خروج آب از حفرات مويينه بزرگ, تکيدگي (جمع­شدگي) ناچيزي به دنبال دارد ولي اين امر سبب به هم خوردن تعادل آب دروني موجود در خمير سيمان مي­شود و حرکت آب از حفرات کوچکتر به حفرات بزرگتر را در پي دارد [4]. به دليل کشش سطحي زياد آب و اندرکنش آن با ديواره حفره, با کم شدن آب درون حفره­هاي مويينه يک پوسته هلالي[15] و مقعر در فصل مشترک آب و هوا تشکيل مي­شود [1]. نمايي از پوسته مقعر و کشش سطحي در شکل 6-3 نشان داده شده است [5]. کشش (تنش) سطحي در اين پوسته مقعر, ديواره­هاي حفره را به درون مي­کشد [5] و از آنجا که امکان جابجايي و بازچينش[16] دروني ذرات خمير سيمان وجود دارد برخي از حفره­ها کوچکتر مي­شوند [!] (به شکل 6-4 مراجعه شود) و بازتاب بتن به اين نيروهاي دروني به صورت تکيدگي (جمع­شدگي) نمايان مي­شود.  

  

اين مکانيزم تکيدگي فقط در منافذ با اندازه مشخص (بين 5 تا 50 نانومتر) روي مي­دهد. در منافذ بزرگتر از 50 نانومتر نيروي کشش آب کوچکتر از آن است که سبب تکيدگي شود و در منافذ کوچکتر از 5 نانومتر نيز سطح مقعر نمي­تواند تشکيل شود [5]. به دليل آن که در رطوبت­هاي نسبي کمتر از 45% سطح مقعر شکل پايدار نيست, بنابراين کشش­هاي مويينه نمي­توانند در چنين رطوبت­هايي پديد آيند [1].

6-2-3-2 – کاهش فشار جداکننده (دورکننده)

صرف نظر از اين که رطوبت نسبي چقدر باشد, آب به سطح سيليکات کلسيم هيدراته (C-S-H) جذب مي­شود و با افزايش رطوبت, ضخامت اين لايه آب نيز بيشتر مي­شود. در ساختار C-S-H نيروهاي بين مولکولي واندروالس[17] ذرات مجاور را به سمت خود مي­کشند و سطوح مجاور را به همديگر نزديک مي­کنند. جذب شدن آب به سطوح C-S-H يک فشار جداکننده (دورکننده)[18] پديد مي­آورد[4],[1]. اين فشار جداکننده (دورکننده) به دليل چيدمان جهت­دار مولکول­هاي آب در لايه به بند کشيده شده است (شکل 6-5) [2].

 

 
   

 

با افزايش ضخامت لايه آب جذب شده به سطح بين ذرات (يعني افزايش رطوبت نسبي), فشار جداکننده (دورکننده) نيز افزايش مي­يابد تا جايي که به نيروي جاذبه واندروالس بين ذرات چيره شود و ذرات را از يکديگر دور کند. زماني که ذرات از يکديگر دور شوند, سيليکات کلسيم هيدراته باد مي­کند[19]. سيليکات کلسيم هيدراته در روند آبگيري در يک حالت بادکرده شکل مي­گيرد و ريزحفرات آن با آب پر مي­شوند. با خشک شدن خمير سيمان و کاهش لايه آب جذب شده به سطح بين ساختار لايه­اي سيليکات کلسيم هيدراته, نيروهاي واندروالس افزايش مي­يابند و ذرات را به سوي يکديگر مي­کشند و حجم خمير سيمان کاهش مي­يابد و سبب تکيدگي مي­شود. نمايي از تاثير کاهش فشار جداکننده (دورکننده) بر تکيدگي (جمع­شدگي) در شکل 6-6 نشان داده شده است [1]. فشار جداکننده (دورکننده) مانند کشش مويينه, تا رطوبت نسبي حدود 45% نقش پررنگي در تکيدگي ناشي از خشک شدن  دارد [1] زيرا آب بين لايه­اي که به صورت لايه تک مولکولي آب در ساختار سيليکات کلسيم هيدراته وجود دارد به دليل درگيري نزديک با سطوح جامد و پر پيچ و خم بودن راه عبور آب از ميان شبکه مويينگي, فقط در خشک شدگي شديد مي­تواند از سيستم خارج شود [2].

 

 
   

 

 

6-2-3-3 – انرژي آزاد سطحي

در رطوبت­هاي نسبي خيلي کم (کمتر از 45%) که کشش مويينه و فشار جداکننده نقشي در تکيدگي ناشي از خشک شدن  ندارند, گمان بر اين است که تغيير انرژي سطحي[20] دليل اين نوع تکيدگي باشد. ذرات جامد تحت اثر فشار ناشي از انرژي سطحي قرار دارند (مشابه کشش سطحي آب در يک قطره) و با جذب آب به سطح ذرات جامد, اندازه اين فشار کاهش مي­يابد. به بيان ديگر با از دست دادن آب تک لايه­اي جذب شده به سطح سيليکات کلسيم هيدراته, انرژي آزاد سطحي به شدت افزايش مي­يابد و فشار کاهنده حجم در ذرات افزايش چشمگيري پيدا مي­کند[4],[1]. تاثير کاهش حجم ذرات در اثر افزايش انرژي سطحي به دليل خشک شدن و از دست دادن آب تک لايه­اي جذب شده به سطح, در شکل 6-7 نشان داده شده است [1].

 

6-3 – مكانيزم عملكرد و مواد تشکيل­دهنده افزودني­هاي حجم­زا

منبسط‌کننده‌ها از نوع افزودني‌هاي با عملكرد شيميايي هستند و ‌بر ساختار بخشي از محصولات آبگيري سيمان تاثير مي‌گذارند در حالي که گازسازها و کف­زاها داراي عملکرد فيزيکي هستند و تاثيري بر آبگيري سيمان و روند آن ندارند.

6-3-1 – منبسط­کننده

مکانيزم عملکرد و افزايش حجم افزودني­هاي منبسط­کننده مانند سيمان منبسط شونده, تشکيل محدود و کنترل شده­ي اترينگايت[21] پس از گيرش سيمان (حالت جامد) است[6]. تشکيل بلورهاي سوزني شکل اترينگايت به دليل تخلخل زياد ناشي از چيدمان درهم و نامنظم آنها, سبب افزايش حجم يا حجم­زايي مي­شود.

نکته 6-1- اترينگايت که نوعي سولفوآلومينات کلسيم است, در خمير همه سيمان‌هاي پرتلند يافت مي‌شود زيرا سولفات موجود در سنگ گچي كه در كارخانه سيمان به منظور كنترل زمان گيرش و بهبود روند كسب مقاومت همراه با كلينكر آسياب مي‌شود يا سولفات موجود در مواد افزودني يا مواد كمك‌سيماني، در همان چند ساعت اوليه پس از اختلاط سيمان و آب با آلومينات‌هاي سيمان واكنش و تشكيل اترينگايت مي‌دهند. اين اترينگايت (با سطح مقطعي كمتر از يك ميكرومتر) به نام اترينگايت اوليه[22] شناخته مي‌شود[7]. اترينگايتي كه در اين مرحله (حالت خميري) و پيش از گيرش توليد مي‌شود نقشي در افزايش حجم بتن يا خمير سخت شده ندارد.

افزودني­هاي منبسط کننده بر پايه کلسيم سولفوآلومينات[23] (CSA), در واکنش با آب تشکيل اترينگايت مي­دهند و منبسط مي­شوند. اين افزودني­ها در فاز مايع و خميري سيمان تقريبا اترينگايتي توليد نمي­کنند. ترکيب C4A3S- و آهک در حالت جامد واکنش نشان مي­دهند و ترکيبي متشکل از تخته بلورهاي هشت وجهي[24] مونوسولفات و آلومينات کلسيم هيدراته با نشان شيميايي C4AH13 پديد مي­آورند. مونوسولفات با گچ واکنش نشان مي­دهد و بلورهاي سوزني شکل[25] اترينگايت را به وجود مي­آورد. مونوسولفات نقشي در ايجاد انبساط ندارد و حجم­زايي مربوط به تشکيل اترينگايت است[5].

سيمان منبسط شونده و افزودني­هاي منبسط­کننده که براي ساخت "بتن با تکيدگي (جمع­شدگي) جبران شده" به کار مي­روند, نقشي در کنترل مکانيزم­هاي تکيدگي ناشي از خشک شدن خمير سيمان و بتن ندارند[7] و در حقيقت پيامد اين پديده يعني ايجاد ترک ناشي از تکيدگي را برطرف مي­کنند[8].

بتن با تکيدگي (جمع­شدگي) جبران شده طبق تعريف[6] "بتني است که چنانچه با ميلگرد يا ديگر قيود دروني و بيروني, به گونه­اي مناسب مقيد شده باشد به اندازه مقدار مورد انتظار تکيدگي ناشي از خشک شدن يا اندکي بيشتر از آن, منبسط مي­شود. تکيدگي ناشي از خشک شدن  در چنين بتني باعث مي­شود که بخشي از اين کرنش­هاي انبساطي کاهش يابد ولي در حالت ايده­آل بخشي از اين انبساط در بتن باقي مي­ماند که از پديد آمدن ترک­هاي ناشي از تکيدگي جلوگيري مي­کند". به بيان ديگر, در هنگام منبسط شدن بتن مقيد شده, تنش­هاي فشاري در آن پديد مي­آيد که با تکيدگي ناشي از خشک شدن , اندازه اين تنش­ها کاهش مي­يابد ولي در حالت ايده­آل, مقداري فشار در بتن باقي مي­ماند و از خطر پديد آمدن ترک­هاي تکيدگي جلوگيري مي­کند[2]. اين ويژگي رفتاري در شکل 6-8 نشان داده شده است[3].

در زماني که بتن داراي سيمان منبسط شونده يا افزودني منبسط کننده گيرش مي­يابد و مقاومت کسب مي­کند, با ميلگرد پيوند برقرار مي­کند و در صورت وجود آب کافي براي عمل آوري, شروع به انبساط مي­کند. پيوستگي بتن به فولاد سبب مي­شود که انبساط بتن که با فولاد مقيد شده است, باعث ايجاد کشش در فولاد شود و خود بتن تحت فشار قرار گيرد. در پايان دوره عمل آوري مرطوب, هنگامي که عضو در شرايط خشک شدن قرار مي­گيرد مانند بتن معمولي دچار تکيدگي مي­شود. تکيدگي پيش از آن که تنش کششي در بتن پديد آورد, ابتدا پيش­فشردگي[26] را آزاد مي­کند و در انتها ممکن است تنش کششي ناچيزي به بتن وارد کند که از مقاومت کششي بتن کمتر است و بنابراين, خطر ايجاد ترک تکيدگي کاهش مي­يابد[2]. شايد به دليل همين ويژگي رفتاري است که گروهي به جاي عبارت "بتن با تکيدگي جبران شده"[27] از عبارت "بتن با تنش تکيدگي جبران شده"[28] استفاده مي­کنند[3].

 

2 – نوع ديگري از افزودني­هاي منبسط کننده که مکانيزمي به جز توليد کنترل شده اترينگايت دارند, افزودني­هاي بر پايه اکسايش[29] ذرات بسيار ريز آهن هستند[9]. از آنجا که محصولات حاصل از اکسايش حجم بيشتري از ذرات فلز دارند, اکسايش آنها سبب انبساط در بتن مي­شود. واکنش اکسايش پس از افزودن آب آغاز مي­شود و در اثر سخت شدن و کسب مقاومت خمير سيمان از يک سو و کاهش دسترسي به رطوبت و اکسيژن از سوي ديگر, انبساط حاصله به تدريج متوقف مي­شود. افزودن ذرات ريز فلزات به همراه يک عامل اکسايشگر (اکسيدکننده) نقشي در کنترل مکانيزم­هاي تکيدگي ناشي از خشک شدن  ندارد بلکه با افزايش حجم در بتن سخت شده, اين تکيدگي را جبران مي­کند[10].

نکته 6-3 – از آنجا که قطعات بتن مسلح ساخته شده با سيمان منبسط شونده يا مواد منبسط کننده, در طول عمر بهره­برداري تغييرات ابعادي ندارند يا تغييرات اندکي از خود نمايان مي­کنند گاهي به نادرستي, بتن­ (سيمان) با تکيدگي جبران شده را "بتن (سيمان) بدون تکيدگي"[30] مي­نامند که مي­تواند سبب سوء تفاهم[31] شود زيرا بتن ساخته شده با سيمان منبسط شونده يا داراي ماده منبسط کننده نيز مانند بتن معمولي و تقريبا به همان اندازه, در اثر از دست دادن رطوبت دچار تکيدگي مي­شود[3].

6-3-2 – گازسازها

مکانيزم کلي افزودني­هاي گازساز, توليد يا آزاد کردن حباب­هاي گاز در مخلوط بتن تازه و در حين واکنش آبگيري و پيش از گيرش سيمان است. گازسازها دو مکانيزم کلي براي ايجاد گاز دارند. دسته­اي از آنها مانند پودر آلومينيم با برخي از ترکيبات حاصل از فرآيند آبگيري سيمان واکنش شيميايي نشان مي­دهند و گاز توليد مي­کنند و دسته­اي ديگر در تماس با آب, هواي جذب شده به سطح خود را آزاد مي­کنند.

نکته 6-4 – مکانيزم گازسازها کاملا با مکانيزم هوازاها متفاوت است. هوازاها گاز توليد نمي­کنند بلکه با پايدار کردن حباب­هاي هوايي که در حين اختلاط در بتن پديد مي­آيند, حباب هوا ايجاد مي­کنند در حالي که گازسازها, گاز يا هوا توليد مي­کنند.

بسته به نوع افزودني گازساز و واکنش شيميايي آن, ممکن است گاز هيدروژن, اکسيژن, نيتروژن, يا هوا آزاد شود[11]. پودر آلومينيم با هيدروکسيد کلسيم موجود در خمير تازه سيمان واکنش نشان مي­دهد و طبق فرمول زير, گاز هيدروژن آزاد مي­کند[11].

2Al + 3Ca(OH)2 + 6H2O ==è 3CaO.Al2O3.6H2O + 3H2

اگر از آب اکسيژنه[32] و هيپوکلرايد کلسيم (پودر رنگبري[33]) استفاده شود, واکنش حاصل از آن گاز اکسيژن توليد مي­کند. توجه شود که در اثر اين واکنش, مقداري کلريد کلسيم نيز توليد خواهد شد که علاوه بر شتاب­دهندگي واکنش آبگيري سيمان, خطر خوردگي و حمله کلريدي را در بتن مسلح افزايش مي­دهد که بايد از کاربرد آن در بتن مسلح پرهيز شود[11].

چنانچه افزودني گازساز از نوع ترکيبات نيتروژن­دار با حداقل يک پيوند N-N باشد, گاز حاصل از واکنش, گاز نيتروژن خواهد بود. آزاد شدن گاز نيتروژن به دليل تجزيه اين پيوند در اثر عملکرد عامل واکنشگر (مانند آلومينات­ها يا نمک­هاي مس) است[11].

انواع خاصي از کربن فعال يا کک سيال شده با مقدار رطوبت حدود 3% در تماس با آب, هواي جذب شده به سطوح خود را آزاد مي­کنند[11],[10].

پودر آلومينيم در مقدار مصرف زياد و گاهي همراه با يک پايدارکننده, مقدار زيادي گاز توليد مي­کند که از اين شيوه براي ساخت قطعات پيش­ساخته بتن سبک گازدار استفاده مي­شود[9],[7].

6-3-3 – کف­زاها

مکانيزم ايجاد کف مواد کف­زا به دو دسته تقسيم مي­شود. دسته اول آنهايي هستند که همراه با آب به مخلوط اضافه مي­شوند و با دور زياد هم زده مي­شوند تا کف ايجاد کنند[9]. دسته دوم مواد کف­زا آنهايي هستند که براي توليد کف آماده به کار مي­روند. مواد کف­زا[34] پس از ترکيب با آب در دستگاه کف­ساز[35] تبديل به کفي پايدار مي­شوند. کف آماده[36] به طور جداگانه به ملات يا دوغاب سيماني افزوده و مخلوط مي­شود[12].   

مواد کف­زا از پروتيين هيدروليزه (آبکافته)[37], هيدروزيلات­هاي پروتيين[38], يا مواد مصنوعي فعال در سطح[39]  (معمولا از نوع آلکيلاريل سولفونات[40]) تشکيل مي­شوند[12],[9],[7].

نکته 6-5 – در مواردي, از افزودني­هاي هوازاي قوي در مقادير مصرف زياد براي ساخت بتن و مصالح سبک استفاده مي­شود ولي بايد توجه داشت که حداکثر هواي ايجاد شده در اين حالت از 25% فراتر نخواهد رفت و جرم حجمي نيز حدود 1800 کيلوگرم بر متر مکعب خواهد بود[8]. در حالي که مقدار تخلخل در بتن اسفنجي بايد حدود 70% باشد[9] تا بتوان به جرم حجمي­هاي کمتر از 700 کيلوگرم بر متر مکعب دست يافت که اين موضوع تنها به کمک کف­زاها دست يافتني است.

6-4 – كاربرد

افزودني­هاي حجم­زا بسته به نوع و مقدار مصرف, براي افزايش حجم در بتن (يا ملات) تازه و مهار نشست خميري، جبران جمع‌شدگی بتن (يا ملات) سخت‌شده و حذف ترک­هاي تکيدگي خشک شدن، يا ايجاد انبساط کنترل شده در بتن (يا ملات) سخت‌شده مقيد و اعمال پيش­تنيدگي به کار مي‌روند.

6-4-1 – منبسط کننده­ها

همچنان که گفته شد, منبسط کننده­ها نقشي در کنترل مکانيزم يا کاهش تکيدگي (جمع­شدگي) ناشي از خشک شدن ندارند و فقط به حذف پيامد اين پديده, يعني ترک­هاي تکيدگي خشک شدن, کمک مي­کنند. افزودني‌هاي منبسط کننده يا سيمان­هاي منبسط شونده, به شرط انبساط مقيد شده (مثلا قيد دروني حاصل از ميلگردگذاري), مي­توانند دو کاربرد اصلي در بتن داشته باشند[7],[5],[2]:

·         جبران کاهش حجم و حذف ترک­هاي ناشي از تکيدگي خشک شدن (بتن با تکيدگي جبران شده)

·         خود تنيدگي[41] يا پيش­تنيدگي شيميايي[42]

از بتن با تکيدگي جبران شده مي­توان در هر جايي که حذف يا به حداقل رساندن ترک­هاي تکيدگي خشک شدن از اهميتي ويژه و تاثيرگذار در عملکرد و پايايي قطعه يا سازه بتني برخوردار است استفاده کرد. از جمله اين کاربردها مي­توان به ساخت قطعات پيش­ساخته هنري, منابع و مخازن آب و فاضلاب, کف­ها و دال­هاي يکپارچه و کم­درز, روسازي­ها, بتن­پاشي, دوغاب (گروت) سازه­اي, سيمانکاري جداره چاه­هاي نفت, و به ويژه کارهاي تعميراتي و بهسازي اشاره کرد.

به وجود آمدن تنش کششي در ميلگردها به دليل انبساط مقيد شده بتن سخت شده که نوعي پس­کشيدگي به شمار مي­آيد و به نام خودتنيدگي يا پيش­تنيدگي شيميايي شناخته مي­شود براي توليد لوله­هاي پرفشار و ساخت مخازن آب و جداره (آستر) تونل­هاي تحت فشار به کار مي­رود.

6-4-2 – گازسازها

حجم­زايي گازسازها در بتن يا خمير تازه براي پر کردن فضاهاي خالي, زماني سودمند خواهد بود که انبساط در يک فضاي محصور مانند زير صفحه ستون­ها, چال­هاي حفاري شده, يا مجاري عبور کابل­هاي پيش­تنيدگي رخ دهد[7]. کاربرد اصلي گازسازها, خنثي (بي اثر) کردن تکيدگي نشست[43] خميري دوغاب يا ملات تازه است[10] تا دوغاب يا ملات کاملا به سطح زير صفحه ستون يا جداره داخلي چال (پيچ­سنگ و ميل­مهار) يا مجاري عبور کابل پيش­تنيدگي بچسبد و فضاهاي محصور را کاملا پر کند. افزايش حجم تا آنجا پيش مي­رود که روند واکنش گازسازي به انتها برسد يا ملات (دوغاب) به اندازه کافي سخت شده باشد که بتواند انبساط را مهار کند[10].  

نکته 6-6 – انبساط آزاد گازسازها نه تنها سودمند نيست بلکه ممکن است زيان هم داشته باشد و لايه­اي سست و پوک روي سطح ملات يا دوغاب پديد آورد. بنابراين استفاده از گازسازها در عمليات کف­سازي يا تعميرات دستاورد خوبي به دنبال ندارد مگر آن که از گازسازها همراه با يک ماده تثبيت کننده حجم يا يک ماده منبسط شونده استفاده شود.

نکته 6-7 – از آنجا که حجم­زايي سيمان­هاي منبسط شونده يا مواد منبسط کننده پس از سخت شدن سيمان است بنابراين نقشي در کاهش نشست خميري دوغاب تازه ندارند. پس براي دوغاب­ريزي زير صفحات در صورت استفاده از سيمان منبسط شونده يا ماده منبسط کننده لازم است که براي مهار نشست خميري, همراه با آنها از افزودني­هاي کمکي (مانند غليظ کننده­ها) يا موادي که در حالت خميري حجم را افزايش مي­دهند (مانند گازسازها) نيز بهره گرفته شود[10],[8].

6-4-3 – کف­زاها

کاربرد اصلي کف­زاها براي توليد بتن اسفنجي است. بتن اسفنجي يا گازدار[44], فرآورده سبکي متشکل از سيمان پرتلند (يا آهک) به همراه مصالح ريزدانه سيليسي (مانند ماسه, سرباره, يا خاکستربادي) و آب است که خميري با ساختاري همگن از حباب و بافت اسفنجي پديد آورد[13].

نکته 6-8 - از آنجا که کف­زاها براي توليد بتني ويژه به کار مي­روند که کاملا با بتن معمولي تفاوت دارد, در ادامه هر جا که لازم باشد به ويژگي­هاي بتن اسفنجي ارجاع خواهد شد.

بتن اسفنجي در حالت تازه بسيار روان و بدون آب انداختن و فاقد نشست خميري است[8] (پرکنندگي خوب) و در حالت سخت شده علاوه بر سبک بودن, عايق حرارتي و صوتي بسيار خوبي نيز به شمار مي­آيد (سبک­سازي و عايق­بندي) و به دليل مقاومت کم و تخلخل زياد بنا به نياز به آساني تخريب و برداشته مي­شود (انسداد موقت). اين ويژگي­ها اين امکان را فراهم مي­آورند که بتن اسفنجي هم به صورت ساخت درجا (درجاساز)[45] و هم به صورت پيش­ساخته[46] به کار مي­رود. از بتن درجاي اسفنجي (درجاساز) براي شيب­بندي و عايق­ حرارتي و صوتي سقف­ها, شيب­بندي سرويس­هاي بهداشتي, پرکردن ديوارهاي جداکننده توخالي (مانند سيستم قاب فولادي سبک[47]), جايگزين کردن لايه­هاي ضعيف خاک, پرکردن سازه­هاي متروک[48] زيرزميني (مانند تونل, معدن و خط لوله), و انسداد موقت[49] استفاده مي­شود[12]. بتن اسفنجي پيش­ساخته هم براي توليد قطعات غيرسازه­اي (بلوک­هاي سبک سقف و ديوار) و هم براي توليد قطعات و اعضاي سازه­اي باربر به کار مي­رود[13].

6-5 – تاثير حجم­زاها بر ويژگي‌هاي بتن تازه

از آنجا که کاربرد اصلي منبسط کننده­ها و کف­زاها به ترتيب براي ساخت "بتن با تکيدگي جبران شده" و "بتن اسفنجي" است, در بررسي تاثير اين دو دسته از حجم­زاها بنا به نياز, ويژگي­هاي اين نوع بتن­ها مورد اشاره قرار خواهد گرفت.

6-5-1 – منبسط کننده­ها

از آنجا که بخشي از اترينگايت حاصل از واکنش آبگيري سيمان منبسط شونده يا ماده منبسط کننده در همان زمان­هاي اوليه و در خمير تازه شکل مي­گيرد (گو اين که در انبساط خمير سخت شده نقشي نخواهد داشت) و به دليل ويژگي جذب آب اترينگايت, بتن داراي اين نوع سيمان يا افزودني براي يک مقدار مشخص آب اختلاط نسبت به بتن معمولي سفت­تر است و در عين حال قوام[50] بهتري دارد[2]. به بيان ديگر, براي دستيابي به رواني مشخص, اين نوع بتن نسبت به بتن معمولي به مقدار آب بيشتري نياز دارد[6]. به دليل قوام بهتر بتن­هاي داراي افزودني­هاي منبسط کننده, جداشدگي و آب انداختن اين بتن­ها کاهش مي­يابد[2].

افزودني­هاي منبسط کننده بر پايه سولفوآلومينات کلسيم در مقادير مصرف کم (6 تا 8 درصد وزن سيمان) هواي اضافي وارد بتن نمي­کنند ولي در مقادير مصرف بيشتر, احتمال هوازايي و کف­زايي دارند[5].

روند افت اسلامپ بتن­هاي با تکيدگي جبران شده, به ويژه در هواي گرم و خشک, بيشتر از بتن معمولي است. در دماهاي محيطي بيشتر از 29 درجه سانتيگراد, مقدار و نرخ تشکيل اترينگايت به اندازه­اي افزايش مي­يابد که مي­تواند سبب افت شديد اسلامپ و گيرش سريع بتن شود, مگر آن که دماي بتن تازه پايين نگهداشته شود[2].

به دليل کاهش آب انداختن و سفت شدن و گيرش سريع­تر بتن­هاي ساخته شده با سيمان منبسط شونده يا  داراي افزودني منبسط کننده, تکيدگي خميري[51] و احتمال پديد آمدن ترک­هاي ناشي از آن در اين نوع بتن­ها بيشتر از بتن معمولي است[5],[2].

به دليل قوام و چسبناکي ذاتي بتن با تکيدگي جبران شده (حاوي سيمان منبسط شونده يا افزودني منبسط کننده), اين بتن از پرداخت­پذيري بهتري نسبت به بتن معمولي برخوردار است[6].

از آنجا که حجم­زايي منبسط کننده­ها پس از گيرش و سخت­شدن بتن رخ مي­دهد, در هنگام طرح اختلاط نيازي به در نظر گرفتن اين افزايش حجم در محاسبات مربوط به بازده حجمي ‌و تعيين نسبت اجزاي تشکيل‌دهنده بتن نيست.

6-5-2 - گازسازها

گازسازها به دليل ايجاد تخلخل (گازسازي) در حالت خميري و پيش از گيرش, عموما جرم حجمي بتن, ملات  يا دوغاب تازه را کاهش مي­دهند. هر 1% افزايش تخلخل سبب کاهش 1% جرم حجمي مي­شود.

به دليل تفاوت اندازه و پايداري شکلي حباب­هاي توليد شده توسط افزودني­هاي گازساز و هوازا, افزودني­هاي گازساز بر خلاف هوازاها تاثير چشمگيري بر بهبود کارآيي و قوام بتن يا ملات تازه ندارند[11], گو اينکه تا حدودي آب انداختن و جداشدگي را کاهش مي­دهند. افزودني­هاي گازساز تاثيري بر زمان گيرش اوليه و نهايي مخلوط ندارند[11].

از آنجا که حجم­زايي گازسازها به منظور جبران و مهار نشست خميري بتن يا ملات تازه است, معمولا نيازي به در نظر گرفتن آن در محاسبات مربوط به بازده حجمي ‌و تعيين نسبت اجزاي تشکيل‌دهنده بتن نيست.

 6-5-3 – کف­زاها

براي بررسي ويژگي­هاي بتن اسفنجي تازه به مراجع [12] و [13] مراجعه شود.

6-6 – تاثير حجم­زاها بر ويژگي‌هاي بتن سخت شده

6-6-1 – منبسط کننده­ها

در نسبت آب به سيمان يکسان, به دليل متراکم­تر بودن خمير سيمان و قوي­تر بودن اتصال خمير به سنگدانه درشت (بهبود ناحيه انتقال), مقاومت­ها مکانيکي بتن با تکيدگي جبران شده (داراي سيمان منبسط شونده يا افزودني منبسط کننده) از بتن معمولي بيشتر است[2].

نکته 6-9 – عوامل موثر بر روند کسب مقاومت بتن با تکيدگي جبران شده همان عواملي هستند که بر روند کسب مقاومت بتن معمولي (مانند نسبت آب به سيمان, عمل آوري, پوزولان, و ....) تاثير مي­گذارند[6].

پس از انبساط و افزايش حجم, ويژگي­ها و عوامل موثر بر تکيدگي خشک شدن در بتن با تکيدگي جبران شده همان ويژگي­ها و عواملي است که بر تکيدگي خشک شدن بتن معمولي تاثيرگذار است. مقايسه رفتار بتن معمولي و بتن با تکيدگي جبران شده در برابر تکيدگي ناشي از خشک شدن  در شکل 6-9 نشان داده شده است[6].

 

انبساط مقيد بتن, نبود آب انداختن, ترک خوردگي اندک يا حذف شدن ريزترک­هاي ناشي از تکيدگي خشک شدن, و بهبود ويژگي­هاي ناحيه انتقال خمير و سنگدانه از جمله دلايلي هستند که باعث مي­شوند بتن با تکيدگي جبران شده (داراي سيمان منبسط شونده يا افزودني منبسط کننده) در نسبت آب به سيمان يکسان با بتن معمولي, از ساختاري متراکم­تر و ناتراواتر نسبت به بتن معمولي برخوردار باشد[2]. به بيان ديگر, در نسبت آب به سيمان ثابت, پايداري[52] بتن با تکيدگي جبران شده در برابر سايش, فرسايش و محلول­هاي زيان­آور از بتن معمولي بيشتر است[6],[2].

6-6-2 – گازسازها

گازسازها به دليل افزايش تخلخل بتن، مقاومت فشاري بتن سخت‌شده را کاهش مي‌دهند. معمولا به ازاي هر 1% افزايش حجم گاز در بتن, مقاومت فشاري آن حدود 5% کاهش مي­يابد[14].

افزودني­هاي گازساز نقشي در مهار و کنترل تکيدگي ناشي از خشک شدن و کربناتي شدن ندارند[14]. ساختار حباب­هاي حاصل از گازسازها نقشي در بهبود پايايي در برابر چرخه­هاي يخ­زدن و آب شدن ندارد[14].

6-6-3 – کف­زاها

براي بررسي ويژگي­هاي بتن اسفنجي سخت شده به مراجع [12] و [13] مراجعه شود.

6-7 - تاثير مواد متشكله بتن بر عملكرد حجم­زاها

همانگونه كه وجود ماده افزودني حجم­زا روي نسبت اجزا و ويژگي‌هاي بتن تاثير مي‌گذارد، خواص و مقدار اجزاي تشكيل‌دهنده بتن نيز تاثيري متقابل بر عملكرد حجم­زاها دارد.

6-7-1- منبسط کننده­ها

نوع و مقدار آلومينات­ها, سولفات کلسيم, و آهک آزاد موجود در مخلوط بر روند تشکيل اترينگايت تاثيرگذار است. وجود آهک براي مراحل اوليه و نهايي تشکيل اترينگايت نقشي حياتي دارد زيرا وجود آهک سبب اشباع شدن فاز مايع با يون­هاي کلسيم (Ca++) است که در تشکيل اترينگايت (سولفوآلومينات کلسيم) نقشي اساسي دارد. ساختار بلوري و اندازه ذرات افزودني منبسط کننده بر پايه سولفوآلومينات کلسيم (CSA) تعيين کننده روند و مدت زمان ايجاد انبساط است[5].

براي مقادير مصرف ثابت افزودني منبسط کننده, با افزايش مقدار سيمان در مخلوط بتن ميزان انبساط نيز افزايش مي­يابد[5].

افزودني­هاي هوازا تاثيري بر واکنش انبساطي ندارند هر چند که استفاده از منبسط کننده­ها در بتن هوازايي شده ممکن است به افزايش مقدار هواي ايجاد شده بيانجامد[6]. شتاب­دهنده­ها و به ويژه کلريدکلسيم به دليل تسريع روند تشکيل اترينگايت در ساعات اوليه و شتاب دادن به روند کسب مقاومت بتن (يکي از عوامل مهارکننده انبساط اترينگايتي), مقدار انبساط نهايي حاصل از منبسط کننده­ها را کاهش مي­دهند[5].

برخي از کاهنده­هاي آب و کندگيرکننده­ها ممکن است با افزودني­هاي منبسط کننده يا سيمان­هاي منبسط شونده سازگار نباشند و واکنش تشکيل اترينگايت را شتاب دهند. اين موضوع معمولا سبب کاهش انبساط خواهد شد[6].

پوزولان­ها به ويژه دوده سيليسي و خاکستر بادي از طريق مصرف کردن و کاهش غلظت يون کلسيم (Ca++) و يون هيدروکسيل (OH-) در مخلوط (واکنش پوزولاني) که در روند تشکيل اترينگايت دخيل هستند, سبب کاهش تشکيل اترينگايت و کاهش انبساط مي­شوند[6],[5].

6-7-2- گازسازها

آهنگ و دوره زماني آزاد کردن گاز توسط افزودني­هاي گازساز به ريزي و ترکيبات سيمان (به ويژه مقدار قليايي آن) بستگي دارد[14]. با افزايش ريزي و مقدار قليايي سيمان, روند واکنش گازسازها و آزادشدن گاز شتاب مي­گيرد. در مخلوط­هاي خيلي روان نيز امکان از دست رفتن بخشي از گاز توليد شده, پيش از گيرش وجود دارد. نوع سيمان نيز مي­تواند بر آهنگ يا روند توليد گاز و زمان شروع انبساط تاثير داشته باشد[11].

نکته 6-10 – ويژگي­هاي سيمان مصرفي در مورد گازسازهايي که گاز اکسيژن يا نيتروژن توليد و آزاد مي­کنند, تاثيري بر روند واکنش ندارد زيرا شروع و کنترل روند واکنش در اين نوع گازسازها توسط جزء فعال­کننده انجام مي­شود[11].

6-7-3- کف­زاها

براي بررسي تاثير اجزاي متشکله بر ويژگي­هاي بتن اسفنجي تازه و سخت شده به مراجع [12] و [13] مراجعه شود.

6-8 - تاثير عوامل محيطي و اجرايي

چگونگي و زمان اختلاط، دماي محيط و بتن، و شرايط عمل آوري بتن از جمله عوامل مهم و تاثيرگذار بر عملكرد افزودني‌هاي حجم­زا هستند.

از آنجا که مقدار انبساط ايجاد شونده به يکنواختي پخش شدن افزودني منبسط کننده بستگي دارد, زمان اختلاط اوليه بتن با تکيدگي جبران شده از بتن معمولي بايد بيشتر باشد. از سوي ديگر زمان اختلاط خيلي طولاني, به ويژه در دماهاي زياد, ممکن است کاهش چشمگيري در مقدار انبساط نهايي پديد آورد[5]. افزودن آب در پاي کار به داخل کاميون همزن براي جبران افت اسلامپ بتن, نه تنها باعث کاهش مقاومت مي­شود بلکه کاهش انبساط را نيز به دنبال دارد[6].

توصيه مي­شود که دماي بتن با تکيدگي جبران شده در زمان بتن­ريزي بيشتر از 32 درجه سانتيگراد نباشد و زمان ساخت و حمل (از لحظه اختلاط مواد سيماني و آب) در دماهاي زيادتر از 30 درجه سانتيگراد از يک ساعت فراتر نرود. در دماهاي کمتر از 30 درجه سانتيگراد, اين زمان مي­تواند تا 5/1 ساعت افزايش يابد[6].

به دليل تاثير عمل آوري بر ميزان انبساط بتن­هاي داراي افزودني منبسط کننده بر پايه سولفوآلومينات کلسيم, عمل آوري اين نوع بتن­ها از اهميت ويژه­اي برخوردار است. در مواردي که از روش عمل آوري مرطوب استفاده شود مقدار انبساط به دست آمده نسبت به زماني که از ماده عمل آوري استفاده شده باشد بيشتر است[5].

به دليل آن که عملکرد بتن با تکيدگي جبران شده به انبساط مقيد بستگي زيادي دارد, لازم است که در هنگام بتن­ريزي دقت شود که ميلگردها در موقعيت درست قرار گرفته باشند[6].

در هنگام ريختن بتن, ملات يا دوغاب داراي افزودني گازساز بايد دقت شود که ناحيه مورد نظر کاملا محصور باشد تا از انبساط آزاد جلوگيري شود.

6-9 - رهنمودهاي كاربردي

چنانچه اطلاعات كافي و معتبر از كاربرد يك افزودني حجم­زا در دسترس نباشد، بهترين روش براي بررسي تاثير افزودني بر خواص بتن انجام آزمايش‌هاي كارگاهي است. اين آزمايش‌ها بايد با توجه به شرايط آب و هوايي مورد انتظار، روش و امكانات عملي ساخت و اجراي بتن و با استفاده از مصالح مصرفي كارگاه انجام پذيرد.

اگرچه راهنمايي‌هاي بسيار سودمندي در آيين نامه‌هاي معتبر بين‌المللي و استاندارد‌هاي ساختماني ايران براي كاربرد افزودني‌هاي شيميايي وجود دارد ولي اغلب آنها براي شرايط استاندارد و آزمايشگاهي در نظر گرفته شده‌اند. بنابراين بهتر است ضمن پيروي از آنها اقدام به انجام آزمايش‌هاي كارگاهي[53] نزديك به شرايط واقعي كاربردي در كارگاه كرد.

براي نحوه نگهداري و انبارکردن افزودني‌هاي حجم­زا به بخش 1-12 فصل يکم مراجعه شود.

آموزش کاربران و آگاه کردن آنان در مورد حساسيت و اثرات منفي احتمالي ناشي از مصارف نادرست و خطاهاي پيمانه کردن افزودني حجم­زا الزامي و بسيار سودمند خواهد بود.

6-10 - ارزيابي و انتخاب ماده حجم­زا

براي ارزيابي و انتخاب افزودني حجم­زا، علاوه بر موارد گفته شده در بخش‌هاي 1-7 و 1-8  فصل يکم، لازم است موارد زير نيز در نظر گرفته شوند.

از آنجا که هدف اصلي از کاربرد افزودني­هاي حجم­زا, کنترل تکيدگي نشست بتن تازه يا جبران تکيدگي خشک شدن بتن سخت شده است, انتخاب روش آزمون و اندازه­گيري تکيدگي بسيار راهگشا خواهد بود. برخي از روش­ها مقدار نشست خميري يا انبساط آزاد را تا پيش از گيرش اندازه مي­گيرند, برخي ديگر انبساط مقيد را پس از سخت شدن نشان مي­دهند, برخي ديگر انبساط آزاد را پس از سخت شدن اندازه­گيري مي­کنند, و دسته­اي از اين آزمايش­ها نيز انبساط آزاد را پس از سخت شدن مي­سنجند در حالي که نمونه در حالت خميري و پيش از گيرش کاملا محصور شده است. بسته به خواص مورد انتظار بايد روش آزمايش مناسب انتخاب شود. گستره کاربرد آزمون­هاي مختلف براي اندازه­گيري تکيدگي در جدول 6-1 گردآوري شده است.

روش نمونه­گيري براي تعيين مقاومت فشاري دوغاب­هاي حاوي مواد منبسط کننده يا گازساز از اهميت ويژه­اي برخوردار است. معمولا به دليل رواني زياد اين دوغاب­ها, آنها را در دو لايه درون قالب مي­ريزند و هر لايه را با پنج ضربه انگشت پوشيده با دستکش متراکم مي­کنند. پس از اينکه دوغاب اندکي سفت شد, روي قالب را با صفحه­اي فلزي مي­پوشانند و آن را به کمک گيره يا با قراردادن وزنه روي آن به مدت 24 ساعت در جاي خود محکم نگه مي­دارند[10].

جدول 6-1 – آزمون­هاي مختلف اندازه­گيري نشست خميري و تکيدگي خشک شدن

رديف

استاندارد

شرح

گستره

کاربرد و يادداشت

1

ASTM C157

روش آزمون استاندارد براي تغيير طول ملات و بتن سخت شده ساخته شده با سيمان هيدروليکي

- اندازه­گيري تغيير طول آزاد بتن يا ملات سخت شده (ساخته شده با مصالح مصرفي) در شرايط رطوبتي گوناگون.

- براي اندازه­گيري نشست خميري کاربرد ندارد.

- براي ارزيابي و مقايسه نسبي رفتار بتن­هاي مختلف در برابر تغييرات رطوبتي سودمند است.

 

2

ASTM C596

روش آزمون استاندارد براي تکيدگي خشک شدن ملات ساخته شده با سيمان هيدروليکي

- اندازه­گيري تکيدگي خشک شدن آزاد ملات (ساخته شده با ماسه استاندارد).

- نشست خميري را اندازه نمي­گيرد.

- براي مقايسه و ارزيابي نسبي رفتار تکيدگي سيمان­هاي مختلف سودمند است.

- به دليل مقيد نبودن, براي ارزيابي سيمان منبسط شونده يا ماده منبسط کننده به کار نمي­آيد.

3

ASTM C806

روش آزمون استاندارد براي انبساط مقيد ملات ساخته شده با سيمان منبسط شونده

- اندازه­گيري انبساط مقيد ملات سخت شده ساخته شده با سيمان منبسط شونده يا سيمان معمولي همراه با ماده منبسط کننده.

- بررسي عملکرد و ارزيابي سيمان منبسط شونده يا ماده منبسط کننده.

- براي اندازه­گيري و بررسي نشست خميري کاربرد ندارد.

4

ASTM C827

روش آزمون استاندارد براي تغيير ارتفاع آزمونه­هاي استوانه­اي مخلوط­هاط سيمان در سنين اوليه

- اندازه­گيري انبساط آزاد (در امتدادهاي عرضي محصور و در امتداد طولي آزاد) مخلوط در سنين اوليه (تا پيش از گيرش يا پس از آن) به روش باريکه نور.

- اندازه­گيري نشست خميري در دوغاب­هاي سيماني.

- اندازه­گيري تغيير طول دوغاب سخت شده در سنين اوليه.

5

ASTM C878

روش آزمون استاندارد براي انبساط مقيد بتن با تکيدگي جبران شده

- اندازه­گيري انبساط مقيد بتن سخت شده ساخته شده با سيمان منبسط شونده يا سيمان معمولي همراه با ماده منبسط کننده.

- تعيين مقدار افزودني منبسط کننده مورد نياز براي جبران تکيدگي يا دستيابي به مقدار انبساط معين در بتن سخت شده.

6

ASTM C940

روش آزمون استاندارد براي انبساط و آب انداختن دوغاب­هاي تازه براي بتن با سنگدانه پيش آکنده در آزمايشگاه

- اندازه­گيري تغيير طول و انبساط آزاد (در امتدادهاي عرضي محصور و در امتداد طولي آزاد) و پايداري (جدانشدگي) دوغاب تازه تا پيش از گيرش.

- اندازه­گيري نشست خميري در دوغاب­هاي سيماني.

- اندازه­گيري آب انداختن دوغاب تازه.

- بررسي پايدار بودن (همگني) دوغاب تازه تا پيش از گيرش.

7

ASTM C1090

روش آزمون استاندارد براي اندازه­گيري تغييرات ارتفاع آزمونه­هاي استوانه­اي دوغاب­هاي سيمان هيدروليکي

- اندازه­گيري انبساط آزاد (در امتدادهاي عرضي محصور و در امتداد طولي آزاد) دوغاب سخت شده­اي که تا پيش از گيرش کاملا محصور شده است.

- بررسي رفتار و عملکرد دوغاب سخت شده در زير صفحه ستون و در محيط محصور.

- نشست خميري را اندازه نمي­گيرد.

 

 

 6-11 - كنترل كيفيت

يكنواختي و ثابت بودن يك افزودني در مراحل مختلف پروژه و ارسال‌هاي متعدد به كارگاه بايستي كنترل شود و برابري آن با آزمايش‌هاي اوليه به اثبات برسد. آزمون‌هاي لازم براي شناسايي و تاييد افزودني‌ها شامل: تعيين درصد مواد جامد، غلظت ظاهري، طيف سنجي براي مواد آلي، مقدار كلرايد، درجه قليايي ( pH )، و برخي موارد ديگر مي‌باشند.

معمولا با كنترل رنگ، بو، شكل ظاهري و اندازه‌گيري غلظت و مقدار pH مي‌توان يكنواختي محموله‌هاي مختلف افزودني‌هاي وارده به كارگاه را تاييد يا رد كرد.

6-12 – مراجع فصل ششم

[1]-  Mindess S., Francis Young J. and Darwin D., "Concrete", 2nd Ed,   Prentice Hall, 2003.

[2]-  Mehta and Monteiro, "CONCRETE; Microstructure, Properties, and Materials", 3rd Ed,   McGraw-Hill, 2006.

[3]- Joseph F. Lamond and James H. Pielert, "Significance of Tests and Properties of Concrete and Concrete Making Materials", ASTM STP169 D, 2006

[4]- Page C.L. and Page C.M., "Durability of Concrete and Cement Composites", CRC Press, 2007

[5]- Rixom, R. and Mailvaganam, N. "CHEMICAL ADMIXTUIRES FOR CONCRETE", 3rd Ed., 1999, E & EN SPON.

[6]- ACI 223 – 98, "Standard Practice for the Use of Shrinkage Compensating Concrete", MCP-ACI 2009.

[7]- Kosmatka S.H., Kerkhoff B., and Panarese W.C., "Design and Control of Concrete Mixtures",14th ed., PCA – 2002.

[8]- John Newman and Ban Seng Choo, "Advanced Concrete Technology; Constituent Materials", Elsevier, 2003.

[9]- Hewlett, "Lea's Chemistry of Cement and Concrete", 4th Ed., 1998, Arnold.

[10]- ACI 351.1R – 99 (Reapproved 2008), "Grouting Between Foundations and Bases for Support of Equipment and Machinery", MCP-ACI 2009.

[11]- REILIM, "Application of Admixtures in Concrete", 1995.

[12]- ACI 523.1R – 06, "Guide for Cast-in-Place Low-Density Cellular Concrete", MCP-ACI 2009.

[13]- ACI 523.2R – 96, "Guide for Precast Cellular Concrete Floor, Roof, and Wall Units", MCP-ACI 2009.

[14]- ACI 212.3R – 04, "Chemical Admixtures for Concrete", MCP-ACI 2009.

 

 

 


[1] Drying shrinkage

[2] Expansion agent

[3] Shrinkage compensating

[4] Gas formation admixtures

[5] Rock bolts

[6] Rock anchors

[7] Foaming agent

[8] Cellular concrete

[9] Strain

[10] Elasticity modulus

[11] Adsorbed water

[12] Small capillaries

[13] Porosity

[14] Capillary tension theory

[15] Meniscus

[16] Rearrangement

[17] Van der waals

[18] Disjoining pressure

[19] Dilation (Dilatation)

[20] Surface energy

[21] Ettringite

[22] Primary Ettringite

[23] Calsium sulfoaluminate based expanding admixtures

[24] Hexagonal plate like crystals

[25] Acicular crystals

[26] Precompression

[27] Shrinkage compensating concrete

[28] Shrinkage-stress compensating concrete

[29] Oxidation

[30] Non-shrinking concrete (or cement)

[31] Misleading

[32] Hydrogen peroxide

[33]Calcium hypochloride (Bleaching powder)

[34] Foaming agents

[35] Foam generator

[36] Preformed foam

[37] Hydrolysed (Hydrolized) protein

[38] Protein hydrozylats

[39] Surfactants= Surface acting agents

[40] Alkylarylsulfonate

[41] Self-stressing

[42] Chemical prestressing

[43] Settlement shrinkage

[44] Cellular or aerated concrete

[45] Cast in place

[46] Precast

[47] LSF (Lightweight Steel Frames)

[48] Abandoned structures

[49] Temporary plugging

[50] Cohesion

[51] Plastic shrinkage

[52] Resistance

[53] Site test

 

تاریخ: 1394/08/27
بازدید: 2458

افزودنی ضد یخ بتن Dezocrete N-350

 

ضد یخ بتن DEZOCRETE N-350

افزودنی ضد یخ بتن جهت بتن ریزی در هوای سرد و یخبندان        

شرح :

Dezocrete N-350 ضد یخ بتن   افزودنی مایع جهت حفاظت بتن در برابر یخ زدگی در دمای پایین تر از صفر درجه میباشد . اگر چه همواره توصیه می شود در هنگام بتن ریزی در هوای سرد تمهیدات زیر مورد توجه قرار گرفته شود :

  • گرم کردن آب و مصالح .
  • ایجاد حفاظ در اطراف محیط کارگاه
  • استفاده از سیمان های زودگیر
  • پوشاندن بتن بلافاصله پس از بتن ریزی

 

کاربرد ضد یخ بتن Dezocrete N-350 :

Dezocrete N-350ضد یخ بتن   با افزایش دمای بتن و تاثیر بر روند هیدراسیون باعث کسب مقاومت زود هنگام می گردد و بتن را از یخ زدگی حفظ می نماید . اگر چه لازم است بلافاصله پس از اتمام بتن ریزی سطوح باط بتنی با لحاف پشم شیشه و یا هر عایق کننده دیگری کاملا پوشش داد تا از اتلاف دمای بتن جلوگیری شود . ضد یخ بتن را در آخرین مراحل تولید و به همراه تنظیم و اضافه نمایید.

 

ویژگیهای ضد یخ بتن Dezocrete N-540 :

شکل ظاهری : مایع کهربایی رنگ .

وزن مخصوص : 1260 کیلوگرم در مترمکعب .

عدد فلیایی : 5/10 تا 5/12

مقدار کلر : فاقد کلر

دمای بتن ریزی : تا 8 درجه سانتیگراد

 

مقدار مصرف ضد یخ بتن Dezocrete N-350 :

مقدار دقیق مصرف ضد یخ بتن Dezocrete N-350 بستگی به دمای زمان بتن ریزی داشته و بر طبق جذول زیر تعیین می گردد :

 

مقدار مصرف :

مقدار دقیق Dezocrete N-350 بستگی به دمای زمان بتن ریزی داشته و بر طبق جدول زیر تعیین می گردد :

دما بر حسب درجه سانتیگراد

مصرف نسبت به وزن سیمان

صفر تا 4-درجه

1 درصد

4-  تا 8 - درجه

2 درصد

8-  تا 12- درجه

3 درصد

12- تا 15- درجه

4 درصد

15- درجه به بالا

با ما تماس بگیرید

 

 

 

بسته بندی : Dezocrete N-350  در گالن های 23 کیلوگرمی تحویل می گردد.

 

شرایط نگهداری : چنانچه در ظروف اصلی در جای سرپوشیده و به دور از تابش نور خورشید قرار دهید به مدت 2 سال قابل استفاده است .

 

نکات ایمنی : Dezocrete N-350    حاوی مواد خطر ناک و آتش زا نیست و در صورت پاشیده شدن بلافاصله موضع را با آب سرد بشویید و جهت کسب اطلاعات بیشتر بروشور ایمنی محصول را مطالعه فرمائید.

تاییدیه فنی : تمام محصولاتی که توسط شرکت کلینیک فنی و تخصصی بتن عرضه می گردد مطابق با استانداردهای کیفی بین المللی می باشد.

 

 

 

 

 

 

دستورالعمل اجرای بتن ريزی در هوای سرد و يخبندان

 

مقدمه

چنانچه هوا سرد و دمای بتن کم شود ، سرعت واکنش سيمان با آب کند می گردد و زمان گيرش طولانی می شود و در نتيجه مقاومت چندانی در ساعا ت و روزها ی اوليه حاصل نمی گردد . زمان قالب برداری طولانی خواهد شد و ممکن است در طول اين مدت به واسطه لرزش و ضربه آسيبی به بتن وارد گردد . چنانچه در هنگام گيرش و يا پس از آن ، رمانی که مقاومت بتن چندان زياد نيست يخبندان در بتن حاصل شود ، بتن به واسطه انبساط ناشی از يخ زدن آب در حفرات ، در اثر تنشهای کششی حاصله ، ترک می خورد و از بين می رود در اين دستور العمل سعی می شود تا از بروز اين خسارت ها جلوگيری بعمل آيد . 

 

شرايط حصول هوای سرد (تعريف )

 

طبق تعريف جديد آيين نامه بتن ايران ، هوای سرد درحالی حاصل می گردد که در سه روز متوالی  شرايط زير برقرار باشد:

الف : دمای متوسط هوا در شبانه رو زکنتر از 5+ باشد ( دمای متوسط روزانه ، ميانگين حداکثر و حداقل دمای هوا در شبانه روز است و مای هوا با دماسنج حداقل و حداکثر که در حعبه چوبی استاندارد قرار دارد اندازه گيری می شود )

ب : دمای هوا برای بيش از نصف شبانه روز از C 0 10 بيشتر نباشد .

در تعريف قبلی آبا هوای سرد و قتی حاصل می گشت که دمای هوا در هنگام  بتن ريزی کمتر از C 0 2 بوده و يا زمين کارگاه در هنگام بتن ريزی يخ زده باشد . بهتر است حتی الامکان از تعريف قديمی نيز استفاده شود و لازم است بدون رعايت تدابير خاص در اين شرايط از بتن ريزی خودداری گردد تاخساراتی به بتن وارد نيايد .

 

تدابير خاص الزامی در هوای سرد

 

ج : قالب و ميلگردها نبايد يخ زده باشد و از ريختن بتن بر روی زمين يخ زده بايد خودداری شود .

 

 

تدابير احتياطی هوای سرد

 

با رعايت تدابير الزامی برای اطمينان از عدم بروز مشکل بهتر است تدابير احتياطی زير مد نظر
 قرار گيرد :

الف : حداقل دمای بتن در هنگام ريختن و عمل آوریC 0 10 + باشى ( بويژه براي قطعات تا حداقل بعد كمتر از 90 سانتي متر )

ب : عمل آوري تا رسيدن به 70 درصد مقاومت مشخصه بتن ادامه يابد .

ج : دمای ساخت ، بالاتر از دمای بتن ريزی باشد . اين مقدار طبق دستورالعمل بايد محاسبه شود .

د : اسلامپ بتن تا حد امکان ، کمتر اختيار شود ، هر چند آئين نامه بتن ايران آن را به
50 ميلی متر محدود کرده است اما با توجه به شرايط اجرايی هر پروژه ممکن است مقادير بالاتر نيز در صورت توجه به تدابير الزامی و احتياطی ، مشکلی را بوجود نياورد .

هـ : بهتر است نسبت آب به سيمان از 5/0 تجاوز نکند . بهرحال علی رغم ذکر اين محدوديت در آئين نامه بتن ايران ، نمی توان آن را اجباری تلقی کرد .

و : دمای بتن در هنگام ريختن نبايد بيش از C 0 10 بالاتر از حداقل توصيه شده باشد .

ز : دمای بتن در هنگام ساخت ( اختلاط ) نبايد بيش از C 0 10 بالاتر از حداقل دمای محاسباتی ساخت بتن باشد .

ح : حمل و ريختن بتن بايد حتی الامکان در اسرع وقت انجام شود و در طول حمل از افت شديد دما جلوگيری گردد .

ط : نبايد پس از خاتمه عمل آوری اجازه داد تا بتن سريعا" سرد شود و شوک حرارتی به آن وارد گردد .

ی : نبايد برای شروع عمل آوری ، دمای بتن سريع بالا رود و شوک حرارتی به آن وارد گردد

ک : استفاده از سيمانهايی که با سرعت واکنش بيشتر توصيه می شود و مصرف سيمانهای آميخته مطلوب نيست .

ل : مصرف مواد افزودنی زود گير کننده ( ضد يخ ) اختياری بوده و در شرايطی که بخواهيم طول مدت عمل آوری را کم نموده و احتمال خسارت را بشدت پائين آوريم ، می توانيم از اين مواد استفاده نماييم به شرطی که اين مواد استاندارد بوده و برای دوام بتن و ميلگرد ضرری نداشته باشد.

م : مصرف مواد افزودنی حباب زا معمولا" در اين بتن ها توصيه می شود . اين مواد معمولا" طول مدت محافظت از بتن را برای جلوگيری از وارد شدن خسارت در اثر يخبندان کاهش می دهند و برای شرايط بهره برداری در محيط  سرد و يخبندان مناسب است .

ن : بهتر است از يخ زدن سنگدانه ها برای تأمين شرايط مورد نظر جلوگيری گردد و ساخت بتن در دمای مطلوب ، آسان تر خواهد بود .

س : استفاده از مواد روان کننده برای کاهش آب و نسبت آب به سيمان و به حداقل رساندن آب انداختن توصيه می شود ، هرچند می توان از افزايش عيار سيمان نيز استفاده نمود . مصرف اضافی سيمان می تواند طول مدت حفاظت را برای جلوگيری از وارد شدن خسارت ناشی از يخ بندان کاهش دهد ( مانند بند ک ، ل ، م ) .

 

 

نکات اجرايی برای اعمال تدابير الزامی و احتياطی

 

با انداختن نايلون يا برزنت بر روی سنگدانه ها به ويژه در هنگام شب و بارندگی از خيس شدن
آن ها جلوگيری گردد . اگر می توان لحاف پشم شيشه تهيه نمود که رويه آن ضد نفوذ آب باشد بسيار مطلوب است زيرا می توان دمای کسب شده از تابش آفتاب يا بالا رفتن دما در طول روز را تا حدودی در طول شب حفظ نمود .

     -    در صورتی که بنا به هر دليلی بخش های فوقانی توده سنگدانه يخ زده باشد ، لازم است لايه رويی کنار زده شود . اين کار دو حسن در بر دارد . اولا" مصالح يخ زده وارد ديگ اختلاط نمی گردد ، ثانيا" جلوی دريچه تخليه مصالح به باکت انتقال سنگدانه به ديگ اختلاط را مسدود نمی کند .

وجود سنگدانه يخ زده باعث می شود دمای مخلوط بتن به شدت افت کند و تأمين دمای مناسب بتن را با مشکل مواجه نمايد . لذا توصيه می شود به هر ترتيب سعی شود از مصرف سنگدانه يخ زده پرهيز گردد .

-    با گرم کردن آب و رسيدن به دمای مورد نظر معمولا" می توان دمای مطلوب بتن را
 بدست آورد مشروط بر اينکه سنگدانه يخ زده مصرف نگردد .

-    بهتر است دمای آب از C 0 60 تجاوز نکند . در صورت نياز به دمای بالاتر برای دستيابی به دمای مطلوب در بتن ، می توان آب را تا C 0 90 گرم نمود ، در اين حالت بايد ابتدا آب را با سنگدانه مخلوط نمود و سپس سيمان را اضافه کرد . به هر حال نبايد سيمان را با آب داغ مواجه ساخت زيرا سيمان دچار گيرش آنی و کلوخه شدن می گردد و کيفيت مقاومتی و دوام بتن آسيب می بيند .

-    برای پرهيز از کاهش دمای بتن ، بهتر است طول مدت اختلاط پس از ريختن آخرين جزء از بتن از 2 دقيقه تجاوز نکند . بديهی است حداقل زمان اختلاط ، حصول يکنواختی در بتن تأمين می کند .

-    بهتر است تراک ميکسر بيش از 5/3 متر مکعب و کمتر از 5/2 متر مکعب بارگيری نکند . بايد در طول حمل تراک ميکسر از چرخاندن ديگ بتن خودداری نمود و صرفا" در حد